صاحب امتیاز: محمد رضا هویدا

مدیر مسوول: محمد هدایت

سر دبیر: حفیظ الله زکی

جمعه ۳ میزان ۱۴۰۵

دانلود صفحات امروز روزنامه: 1 2 3 4 5 6 7 8

پارتی طالبان و طالبانی‌ها در مسکو

-

پارتی طالبان و  طالبانی‌ها در مسکو

این‌روزها در مسکو بساطی برپا است که نام آن را «تجلیل از ‌صدسالگی روابط دیپلماتیک روسیه و افغانستان» گذاشته اند. در کمال شگفتی، در  نشستی با این عنوان، طالبان و چند تن از اشتراک‌کنندگان نشست ماه فبروری مسکو، اشتراک دارند. به‌‌راستی،‌ چطور ممکن است در یک نشست رسمی که از روابط دو دولت تجلیل می‌گردد، به نمایندگی از یکی این دولت‌ها گروه مسلح مخالف دولت و چند تن از سیاسیون و نمایندگان احزاب سیاسی اشتراک کنند؟ در این نشست هیچ‌ نماینده‌ی سطح‌بالای از دولت افغانستان حضور ندارد، در حالی‌که باید دست‌کم وزیر خارجه جمهوری اسلامی افغانستان در آن حضور می‌داشت.
واقعیت این است که افغانستان با روسیه تا کنون دو نوع رابطه داشته است. یکی روابط دیپلماتیک که از آغاز آن صد سال می‌گذرد و دیگری هم رابطه‌ای که از ۳ جدی ۱۳۵۸ آغاز شد و تا ۲۶ دلو ۱۳۶۷ ادامه یافت؛ مردم افغانستان این «رابطه»ی نه ساله را بیشتر از هر روی‌داد تاریخی دیگر به‌یاد دارند. محفلی که این‌روزها در مسکو برگزار است، بیشتر با همین رابطه‌ نه‌ساله تعیین نسبت می‌کند، تا «روابط دیپلماتیک صد ساله». اگرچه روسیه دیگر آن روسیه‌ی شوروی نیست و اکنون در کرملین به‌جای برژنف، پوتین نشسته است اما ظاهرا این پوتین بیشتر از این که شبیه گرباچف باشد، به همان برژنف نزدیک‌تر است.
پشتیبانی روسیه از طالبان موضوع جدیدی نیست. روزنامه‌ای «د تایمز» در شانزدهم اکتبر ۲۰۱۷ گزارش داد که طالبان ماهانه حدود ۲.۵ ملیون دالر از روسیه دریافت می‌کنند. بربنیاد این گزارش، روسیه از راه ازبیکستان به شرکت ‎های وابسته به طالبان تیل می فرستاده‌است و طالبان با فروش این تیل، به ارزش دو نیم میلیون دالر پول به دست آورده و با آن سلاح و مهمات خریداری می‌کرده‌اند. در همین سال اتهامات زیادی از سوی فرماندهان ارشد نیروهای ناتو و مقامات نظامی امریکایی بر روسیه وارد شد که واکنش وزارت دفاع افغانستان را نیز در پی داشت.
هم‌چنان در بگومگوهای خصوصی حلقات سیاسی، روابط مخفی روسیه با سیاست‌مداران چون  حامد کرزی، حنیف اتمر، محمد محقق، جنرال دوستم و عطامحمد نور همواره مورد بحث بوده است. اگرچه سیاسیون افغانستان همیشه از چنین اتهاماتی به‌عنوان یک حربه‌ی سیاسی علیه هم‌دیگر استفاده کرده‌اند اما به‌نظر می‌رسد روابط سری روسیه با این سیاست‌مداران و ازان‌جمله آقای کرزی، چیزی بیشتر از یک شایعه باشد. روزنامه دیپلمات به‌تاریخ ۳ نوامبر ۲۰۱۷ تحت عنوان «حامد کرزی و ارتباط با روسیه» نوشته است: «با این‌که روابط میان حکومت کرزی و کرملین در دوران ریاست‌جمهوری حامد کرزی بارها تنش‌آلود شده بود، اما از زمان انتقال قدرت به غنی در سال ۲۰۱۴، کرزی به‌طور مداوم استراتژی روسیه در افغانستان را به پیش‌ برده است. نزدیکی بین آجندای سیاسی کرزی و جاه‌طلبی‌های مسکو برای نفوذ در افغانستان، نشان می‌دهد که کرزی برای سال‌های آینده، به‌عنوان یک شریک ارزشمند برای مقامات روسیه باقی خواهد ماند.»
اکنون این پرسش‌ جدی‌تر می‌شود که آیا روسیه می‌خواهد به طالبان مشروعیت داده و آن‌ها را تقویت نماید تا از طریق آنها نفوذش را در افغانستان بیشتر سازد؟
مسلما هر کشوری برای دست‌یابی به منافع سیاسی‌اش تلاش می‌کند. روسیه هم از این قاعده مستثنا نیست؛ به‌خصوص در مورد افغانستان که اهمیت ژئوپولیتیکی بالای برای آن کشور دارد. متاسفانه که در این تلاش‌ها قواعد حقوق بین‌الملل و اصل عدم‌مداخله رعایت نمی‌شود. جاه‌طلبی پوتین سبب می‌شود که او این اصول را نادیده بگیرد. صف طالبان هم مشخص است. از آن‌ها که در دوره‌ای حاکمیت شان سیاه‌ترین دوره‌ی تاریخ را بر سر مردم افغانستان آوردند و اکنون از دستورهای آن‌سوی مرز پیروی می‌کنند، توقعی نیست. اما آن‌چه که در این میان بسیار تکان‌دهنده و تأسف‌بار است، همراه عده‌ای از سیاسیون با طالبان و همین‌طور ابزار قرار گرفتن آن‌ها برای اهداف روسیه است. سوگمندانه در بازار سیاست افغانستان آن‌چه که کمتر می‌توان یافت، روحیه‌ی وطن‌دوستی و تعهد به منافع ملی است. امری که ام‌المصائب ما بوده‌است.

 

دیدگاه شما