قرار است امروز اولین کاروان حامل محصولات صادرات افغانستان رسما از طریق نیمروز به بندرچابهار فرستاده شده و سپس به مقصدهند،رهسپار این کشور گردد. بدون تردید باز شدن مسیر‌های جدید ترانزیتی می‌تواند باعث افزایش تجارت در افغانستان گردد؛ چنانچه که روابط بهتر ترانزیتی با کشورهای آسیایی مرکزی، گشایش دهلیزهای هوایی، افتتاح راه لاجورد و در طی چهارسال گذشته، رشد مبادلات تجارتی میان افغانستان و کشورهای آسیای میانه،به بیش از دوبرابررسانیده است و شاخص‌های اقتصادی نیز می‌دهد که ارقام مبادلات تجارتی میان افغانستان وکشورهای آسیای مرکزی و هند، به سرعت رو به افزایش است.مقایسه ارقام صادرات افغانستان درسال 1396، در مقایسه با سال 1393، نشان میدهد که صادرات کشور 45% رشد داشته و بیشترصادرات افغانستان، از مسیرهای جدید ترانزیتی به کشورهای مقصد صورت گرفته است.
اهمیت دهلیزهای جدید ترانزیتی و تجارتی برای افغانستان:
افغانستان در زمان‌های گذشته، فشار سختی را به خاطر وابسته بودن به یک دهلیز تجارتی و ترانزیتی تحمل می‌کرد. متاسفانه این فشارها، با توجه به مشکلات روز افزون سیاسی افغانستان با کشور پاکستان، همواره بیشتر می‌شد؛ تا اینکه درسالهای اخیر قیودات و مقررات سخت تری را به تجار و اموال تجارتی افغانستان، تحمیل کرد.
تداوم فشار بر اقتصاد و تجارت افغانستان توسط پاکستان، سبب شد که حکومت دهلیزها ودریچه‌های دیگری تجارتی وترانزیتی برای افغانستان فراهم نماید که حاصل این تلاشها عبارتند از:
1- تکمیل وبهره برداری از بندرچابهار درهمکاری با جمهوری اسلامی‌ایران و هند؛
2-  گشایش دهلیز هوایی با کشورهای هند، قزاقستان، عربستان سعودی، ترکیه، اتحادیه اروپا،چین وامارات متحده عربی؛
3-   بهره برداری از دهلیز ترانزیتی-ترانسپورتی راه لاجورد؛
4-   اتصال به خطوط آهن کشور ترکمنستان وازبکستان؛
5-   و پررونق شدن مسیرها و بندرهای مشترک با کشورهای آسیایی میانه؛
خوشبختانه درحال حاضر، افغانستان از لحاظ تجارتی وترانزیتی به هیچ کشورخاصی وابسته نیست و میزان و سطوح تجارت خود را متناسب با مزیت‌های مورد انتظار، با کشورهای مختلف دور و نزدیک تنظیم کرده است.
بندر چابهار:
بند چابهار در ولایت سیستان و بلوچستان ایران واقع گردیده و یکی از مهم‌ترین چهارراه‌های کریدور شمال- جنوب تجارت جهانی است. چابهار نزدیک ترین مسیر به اب‌های آزاد برای کشورهای آسیای میانه از جمله افغانستان می‌باشد که محصور به خشکه هستند.
بر اساس مطالعات ابتدایی، چابهار در مقایسه به بندر عباس ۹۰ کیلومتر و در مقایسه به بندر کراچی ۷۰۰ کیلومتر به مرکز افغانستان نزدیک تر واقع گردیده است که صادرات از این مسیر به اندازه قابل ملاحظه ای میزان هزینه ترانزیتی را کاهش میدهد و سهولت‌های ویژه ای را تحت مقررات سازمان تیر(TIR) در امر انتقالات اموال تجاری به خارج از کشور فرآهم مینماید.
مزیت‌های چابهار برای افغانستان
بندرچابهار در یک موقعیت استراتیژیک جغرافیایی قرار دارد و می‌تواند زمینه دسترسی افغانستان به شرکایی جدید تجارتی را در منطقه و فراتر از آن فراهم نماید. علاوه براینکه سهولت‌ها و امتیازاتی که به عنوان یک منطقه آزاد تجارتی در چابهار وجود دارد، نیز برای تجار افغانستان فرصت‌های خوبی را مساعت ساخته است. به صورت کل، چابهار فرصت‌ها و مزایایی ذیل را برای افغانستان خلق کرده است:
1- تثبیت موقعیت ترانزیتی افغانستان در منطقه:
بهره برداری و استفاده از بندرچابهار ترانزیت، ترانسپورت و تجارت را در کشور ما رونق بیشتر می‌دهد وافغانستان می‌تواند گذرگاه انتقال اموال تجارتی کشورهای محاط به خشکه آسیای مرکزی شده و سالانه میلیون‌ها دالر درآمد داشته باشد.
2-  فراهم شدن بازارهای جدید برای افغانستان:
بندرچابهارمی‌تواند افغانستان را به بازارهای جدید در شرق میانه، اروپا و آمریکا وصل کند.
3- ایجاد سرعت و سهولت در ترانزیت وتجارت:
با بهره‌برداری از این بندر، تجار ما تجارب تلخ و مشکلات گذشته را که در انتقال اموال از بندر کراچی متحمل می‌شدند، دیگر تحمل نخواهند کرد.
4- ایجاد موازنه در استفاده از بنادر ترانزیتی وتجارتی:
استفاده از بندر چابهارگام دیگر در رهایی از حصر ترانزیتی وتجارتی افغانستان به بندرکراچی حساب می‌رود.
5- فراهم شدن سهولت‌های گمرگی و ترانزیتی در مسیر حمل محموله‌های تجارتی- ترانزیتی:
استفاده از مسیر چابهار تحت مقررات سازمان بین المللی جاده ی(TIR( انجام می‌شود و به همین جهت سهولت‌های بسیار خوبی وجود دارد.
6- کاهش قیمت اجناس وارداتی:
بندر چابهار در مقایسه با بندر عباس درایران و بندر کراچی درپاکستان از لحاظ مسافت کوتاه تر است که همین مسله باعث کاهش قیمت اجناس وارداتی می‌گردد.
7- جلب وجذب سرمایه گذاری داخلی وخارجی:
ا ستفاده از بندر چابهار باعث می‌شود که سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی در بخش ترانسپورت جاده‌ای و ریلی در افغانستان افزایش یابد. با افتتاح بندرچابهار می‌توان به آسیای میانه مثل کشورهای ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان و قزاقستان از دو طریق جاده‌ای و ریلی وصل شد که عواید قابل توجهی نصیب افغانستان نماید.
8- امکان ایجاد خطوط کشتی رانی:
افغانستان می‌تواند اقدام به ایجاد خطوط مستقیم کشتی رانی در آبهای آزاد بین المللی کند و اموال خود را مستقیما از مبدا به مقصد انتقال دهد.
نتیجه گیری
در این برهه حساس زمانی که کشور نیاز به رشد عواید و اشتغال زایی برای مردم را داشته، زمینه سازی برای رشد تجارت منطقه ای با افزایش ظرفیت‌های موجود ترانسپورتی کشور با توجه به موقعیت استراتیژیک مان در منطقه میتواند راهگشای بسیار مشکلات اقتصادی، اجتماعی و سیاسی کشور بوده و ثبات، رونق اقتصادی و تعادل نسبی در بیلانس تجارت را به ارمغان آورد.