صاحب امتیاز: محمد رضا هویدا

مدیر مسوول: محمد هدایت

سر دبیر: حفیظ الله زکی

جمعه ۳ میزان ۱۴۰۵

دانلود صفحات امروز روزنامه: 1 2 3 4 5 6 7 8

تصمیم ترامپ و واکنش فراروی آن در خروج نیروهای امریکا از افغانستان و سوریه

-

تصمیم ترامپ و واکنش فراروی آن  در خروج نیروهای امریکا از افغانستان و سوریه

در حال حاضر بیش از 14 هزار نیروی آمریکایی در افغانستان حضور دارند که زیادتر مصروف برنامه های آموزش دهی نظامی به نیروهای جنگی کشور هستند. اما در این اواخر دونالد ترامپ رییس جمهور آمریکا خوا-هان خروج نیمی از این تعداد نیرو از افغانستان شده است. فرمان دونالد ترامپ مبنی بر خروج نیروهای جنگی از افغانستان در حالی صورت می‌گیرد که جنگ در افغانستان همچنان ادامه دارد و زندگی شهروندان کشور را تهدید جدی می‌کند. بر اساس تحلیلگران داخلی و خارجی، امنیت افغانستان با توجه به سال‌های گذشته، رو به وخامت گراییده و نگرانی ها از این ناحیه را تشدید بخشیده است. در سال جاری شاهد رخداد های خونین در سراسر کشور بودیم که در بسیاری مواقع مهار چالش و بحران امنیتی فراتر از کنترول نیروهای دفاعی افغانستان می‌باشد. سقوط چندین ولسوالی در ولایت های مختلف، حمله گسترده شبه نظامی بالای ولایت غزنی که قریب به سقوط آن انجامید، کشته و زخمی شدن صدها تن از نیروهای نظامی و مردم ملکی، انتحار و انفجار های پی هم در مراکز عمومی، فرهنگی، دینی، آموزشی و ورزشی از حقیقت های تلخی است که گفته ی تحلیل گران را به کرسی می‌نشاند و بیانگر جنگ ویرانگر و خطر آفرین در افغانستان است. حال آنکه فلسفه وجودی نیروهای نظامی آمریکا در افغانستان را بر اساس پیمان امنیتی، مهار جنگ و مبارزه با دهشت افکنی تشکیل می‌دهد. گذشته از بحث تاثیر گذاری و یا نا تاثیر گذاری نیروی امریکایی روی امنیت افغانستان، این سوال سر جایش باقی می‌ماند که دولت امریکا در قبال پیمان نابودی جنگ در افغانستان چه موضعی را اتخاذ می‌کند و پیامد خروج نیروهایش در این شرایط از افغانستان با توجه به پیمان آن چیست؟! یک بخش ازپاسخ این  پرسش‌ها متوجه سیاست های خارجی شخصی دونالد ترامپ می‌شود، که در بیرون از حوزه افغانستان مطرح است و سوریه را نیز شامل می‌گردد. شبکه های خبری دنیا، در هفته گذشته امر خروج کامل نیرو‌های امریکایی را از سوریه توسط دونالد ترامپ گزارش داد. اما شکل جنگ در سوریه و افغانستان متفاوت از هم است. گروه داعش در سوریه ظاهرا شکست خورده است که این مسئله می‌تواند توجیهی برای خروج نیروهای امریکایی از آن کشور باشد. اما در افغانستان نه تنها که داعش شکست نخورده بلکه تازه جان گرفته و حملات جدید خود را در بخش های از خاک کشور سازماندهی می‌کند. چیزی‌‌که سرنوشت و عواقب مسئله بیرون شدن نیروهای امریکایی را از افغانستان و سوریه شباهت می‌بخشد، حضور و مداخلات رقیب های سرسخت سیاسی امریکا در این دو کشور است. ایران و روسیه همچنانکه کماکان در روند جنگ و صلح افغانستان مداخلات خود را داشته، در سوریه اما به گونة گسترده مداخلات  سیاسی و نظامی دارد و ایران سالانه کمک هنگفت مالی معادل ملیون ها دالر را به رژیم بشار اسد پرداخت می‌کرد و در کنار آن هزاران سرباز جنگی را برای دفاع از حکومت سوریه اعزام آن کشور می‌نمود و نیز در صدد اتصال ایران با سوریه از طریق ایجاد یک راه آهن مطمئن بر آمده است. روسیه با حملات گسترده مشکی بر خاک سوریه به منظور سرکوب آشوب گران علیه دولت آن، به خوبی رقابت سرسخت  نظامی خود را در برابر آمریکا به نمایش گذاشت. حرف مهمتر از این‌ ، که سرخط اخبار شبکه های معتبر خبری جهانی را در خود پیچید؛ تهدید موشکی ایران در برابر پایگاه های نظامی امریکا در منطقه بود. در ماه گذشته یک آگاه بلند پایه نظامی دولت ایران در تشریح  بردهای موشکی در تلویزیون ملی آن کشور، پایگاه های نظامی امریکا را در منطقه، گوشت زیر دندان خود خوانده و ابراز داشت که به راحتی می‌تواند آنها را در حالت جنگی هدف قرار دهد.  علیرغم این همه شواهد و اسناد روشن، دونالد ترامپ بسیار به راحتی و بدون هیچگونه نگرانی، با آنکه سیاست سخت گیرانه را علیه رقیب ایرانی اش پیش گرفته است، امر خروج نیروهای کشورش از سوریه و افغانستان را اعلام داشت که بر مبنای آن نصف کسانی‌که مسئولیت های آموزشی نظامی را به عهده داشت، خاک افغانستان را ترک و راهی امریکا می‌شوند. این اقدام ترامپ، با آنکه غیر منتظره به نظر می‌رسد، با توجه به دور‌نمایی که وی داشت، چیزی بسیار جدید نیست. او قبل از رسیدن به مقام ریاست جمهوری امریکا، در دوران مبارزات انتخاباتی خود، از این کار خبر داده و گفته بود که مصرف بودجه امریکا را در برابر  تامین امنیت کشور های هم‌‌پیمان تعدیل و تجدید نظر می‌کند. گرچند که ترامپ از یک نگاه، با این اقدام منشور اولیه خود را جامة عمل می‌پوشاند اما واکنش های که تصمیم وی در قبال داشت نشان از آن می دهد که تصمیم ترامپ یک جانبه ی بوده و به جنبه اقتصادی این عمل بیشتر تمرکز داشته تا به بعد سیاسی و پیامد نظامی آن، جنرال چهار ستاره  باز نشسته امریکا، در مدت زمان دو سال به عنوان فرد اول رییس جمهور در پنتاگون، برای افزایش بودجه جهت تقویت ستون های نظامی و دفاعی، استفاده کرد. او حتی با حرف های جنگ طلبانه ی ترامپ، بر سر افزایش نیروها در همان کشورهای که اکنون ترامپ برای خروج نیروی نظامی از آنجا ها بی قراری دارد، کنار آمد، اما اختلافات در این راستا خیلی جدی تر از آن می‌نمود، که جمیز متیس، وزیر دفاع ایالت متحده، خود را اقناع داده و پیامد این تصمیم رییس کاخ سفید را نادیده گرفته و بدان تن دهد. او که دو سال تمام را مانع اجرای آرمان دیرینه ترامپ شده بود، وقتی که در برابر سوریه ی خالی از نظامیان امریکا در دیدگاه ترامپ قرار گرفت، تاب نیاورد و از سمت ‌اش کنار رفت. ترامپ با این تصمیم، تنها با واکنش بلند پایه نظامی خود مواجه نگردید بلکه لیندس گراهام، سناتور پور نفوذ مجلس سنایی ایالت متحده، متیس را همراه شد و هدف ترامپ را با لحن شدید نشانه رفت و خروج نیروهای کشورش را از افغانستان، برای امریکا زیان آفرین ارزیابی کرد، گراهام، خواهان نشست فوری و عمومی مجلس سنای امریکا در برابر تصمیم ترامپ شده و گفته است که باید وزیر دفاع بازنشسته هم در این نشست حضور داشته باشد. قرار است که در این نشست، از کاخ نشینان سفید استجواب صورت بگیرد. گراهام، جنگ افغانستان را تمام ناشده خوانده و از گروه داعش به عنوان عنصر اصلی تهدید یاد آور شده و گفته است که: «فکر نمی‌کند که کسی جرأت کند و بگوید که این گروه در افغانستان شکست خورده است» او از افزایش قدرت داعش با توجه به سال‌های گذشته افزوده است:«برای من آشکار است که آنان برای حمله به داخل آمریکا برنامه دارد». این سناتور جمهوری‌خواه امریکا نمی‌خواهد که قدرت امریکا در افغانستان کاهش پیدا کند و در صورت انجام این کار حفظ منافع امریکا را با «قربانیان بیشتر روبرو» میداند. گر چند گراهام در اظهارات خود، از باز یابی زمینه های فعالیت رقبای منطقه واشنگتن در افغانستان چیزی نگفته است، ولی تفسیر سخنان وی حکایت بسیار روشنی از این ماجرا را در خود حمل می‌کند. اما وزیر دفاع امریکا صریحا به این موضوع پرداخته و در استعفا نامه ی خود چنین نوشته است:«امریکا باید در مقابل کشورهایی که منافع استراتژیک‌شان روز به روز تنش بیشتری با امریکا ایجاد می‌کند، عزم راسخ و رویکرد روشن داشته  و در حالی‌که کشور هایی چون چین و روسیه به دنبال رفتار اقتدار گرایانه خود در کشور های جهانند، امریکا باید همه تلاش خود را برای دفاع همه جانبه در این زمینه انجام دهد».
اما در کابل، واکنش‌ها در برابر این فرمان، متفاوت از واشنگتن نبود. ارگ ریاست جمهوری خروج نیروهای امریکایی را بالای امنیت افغانستان بی تاثیر خواند و بر توانایی دفاع نیروی‌های نظامی کشور تاکید داشت. ریاست جمهوری اعلام داشته که نگرانی های‌ ناشی از خروج نیروهای امریکایی در سال 2014خیلی جدی به نظر می‌رسید و برای مردم این باور دست داده بود که با خروج بیش از صد هزار نیروی امریکا «افغانستان به دست شورشیان خواهد افتاد» ریاست جمهوری تاکید داشته که رزمندگی و دلاوری نیروهای دفاعی و امنیتی کشور، این تحلیل را «غلط ثابت کردند» و از تمامیت ارضی کشور به خوبی و دلاوری دفاع نمودند. اما شورای ملی (مجلس نمایندگان و مجلس سنا)ی افغانستان، در قبال پیامد خروج نیروهای امریکایی از افغانستان به گونة دیگری چهره هویدا کرد و از منظر انتقادی بدان پرداخت. عبدالرئوف ابراهیمی رییس مجلس نمایندگان گفته است که:«خروج نیروهای امریکایی موضوع نگران کننده است. خدا رحم کند بالای ملت افغانستان و طالبان که اگر خواسته باشند صلح به میان آید به حیث شهروند افغانستان به میز مذاکره بنشینند تا ما شاهد صلح باشیم و در آن‌زمان حضور هیچ نیروی خارجی را نیاز نخواهیم داشت». مجلس سنای کشور در این رابطه گفته است که مسئله برون شدن نیروهای امریکایی را به دست تحقیق و بررسی می‌گیرند تا لایه های نهفتة آن کاملا واضح و مبرهن گردد. فضل هادی مسلم‌یار رییس و محمدعلم ایزدیار معاون اول مجلس سنا، خواهان ایجاد یک تیم تحقیق در این راستا شده است.

دیدگاه شما