امروزها روزهای پرشور، پویایی و هیجان انتخابات مجلس نمایندگان افغانستان است. تا روز رأی‌گیری چند روزی بیش نمانده است. آیا به‌راستی تا این روز روراست با خود نشسته‌ایم؟ به‌دور از هرگونه داوری‌ها به کارکرد دوره‌های پیشین مجلس نمایندگان و دوره پیش روی خود اندیشیده‌ایم؟
چه کار باید انجام بدهیم؟
1.             آیا از خود پرسیده‌ایم اینکه هریک از ما در هنگام استراحت یا خواب کالای خود را از تن بیرون می‌کنیم، چرا احساس می‌کنیم راحت شده‌ایم؟ زیرا کالای کار یا کالای رسمی جان و بدن ما را از آسودگی بازمی‌دارد. روی این جهت است که با کالای رسمی و کالای کار هرگز آرامش نداریم.
اکنون که این پرسش را با هم مرور کردیم، بیاییم پرسش دیگری از خود بکنیم: آیا در زمان‌های سرنوشت‌ساز و مهم و حساس ذهن خود را استراحت داده‌ایم؟ آیا روان و ذهن و ضمیر خود را از هرگونه داوری‌های این و آن خالی کرده‌ایم تا با آسودگی به‌درستی به موضوع سرنوشت‌ساز و حساس و مهم بپردازیم؟ همان‌طوری که کالای کار و کالای رسمی آرامش بدن و روان ما را از ما می‌گیرد، بدانیم که هرگاه ذهن و ضمیر و روان ما از دوستی‌ها و دشمنی‌های ناشی از اندیشه‌های حزبی، قومی، زبانی، منطقه‌ای پر باشد، هیچ‌گاه نمی‌توانیم با آرامش تمام به رویه‌های گوناگون موضوعات سرنوشت سازی بیندیشیم و راه درست را از نادرست برگزینیم.
2.             آیا تاکنون به این اندیشیده‌ایم که هر برگ رأی ما می‌تواند اصل «گردش نخبگان» را در زندگی گروهی ما رقم بزند؟ آیا به این فکر کرده‌ایم که اصل «گردش نخبگان» می‌تواند قوۀ مقننه کشور را که یکی از سه پایۀ کلیدی نظام سیاسی است کاراتر و کارسازتر و بهره‌ورتر بسازد؟
اصل گردش نخبگان در مسألۀ انتخابات مجلس نمایندگان افغانستان که اینک در آن قرار داریم، به این معنی است که ما با اندیشیدن نخبه‌ترین فرد خود را که دارای بالاترین ویژگی‌هاست به مجلس نمایندگان بفرستیم تا برای سرنوشت جمعی ما کارا و کارساز باشد.
هر نماینده‌ای که ما در سراسر کشور به مجلس نمایندگان می‌فرستیم، به همان اندازه کارگزار نظام سیاسی در بدنۀ نظام سیاسی جاسازی می‌کنیم؛ زیرا هر نماینده از نظر ساخت اداری در بست وزیر قرار دارد، بلکه از نظر ارزش و جایگاه مردمی بالاتر از وزیر است؛ پس این را به‌درستی بدانیم که هر برگ آراء ما یک خشت استوار و کارا و کارساز در بدنۀ نظام سیاسی افغانستان خواهد بود.
هرگاه از هرگونه دوستی و دشمنی‌های حزبی، منطقه‌ای، قومی و... برهنه شویم و به ویژگی‌ها و نابرابری‌های انسان‌ها بیندیشیم، آنگاه اصل «گردش نخبگان» را به‌خوبی و درستی می‌فهمی؛ زیرا بر پایۀ این اصل، صاحب‌نظران و متخصصین به شایسته‌ترین افراد نام «نخبه» را نهاده است. گذشته از اینکه تمام انسان‌ها از نظر کرامت انسانی همسان هستند، ولی از زاویۀ دید گردش نخبگان باید برای هر کنش و کارکرد بشری بالاترین نمره را به کسی بدهیم که بالاترین کارایی، بهره‌وری، توانایی، توانش و ارزش کار را دارد. پس زمانی که ما برهنه‌تر از زمان به دنیا آمدن برای به دست آوردن سرنوشت خود به میدان آمدیم، خردمندانه و آگاهانه با بر دست داشتن اصول و معیار به میدان بیاییم.
3.             بیاییم به این موضوع بیندیشیم که شایستگی‌های افراد برای به دست گرفتن کرسی مجلس نمایندگان نشان دهندۀ شایستگی، دانایی، خرد، فرهنگ بالای مدنی، آگاهی ما از نظام سیاسی، حکومت با توانش بالا، کارایی و کارکرد با بهره بالا و... هریک از ما رأی‌دهندگان است. هر برگ رأیی که به نامزد شایسته در صندوق می‌ریزیم، شایستگی خود ما رأی‌دهندگان را نشان می‌دهد؛ بنابراین اگر مجلس نمایندگان دوره‌های پیشین ناتوان بوده و کارایی‌شان کم بوده و قوۀ مقننه ناتوان را رقم زده‌اند، نشان دهندۀ انتخاب، گزینش یا ناشایستگی ما رأی دهندگان است.
4.             تا روز رأی‌دهی چند روزی که مانده است، برای هریک از ما فرصت است تا به‌نقد کارکردها و کارنامۀ دوره‌های پیشین و کامیابی و ناکامی دوره‌های پیشین پارلمان ارزش‌گذاری کنیم و نقد کنیم. سپس راه درست را از نادرست انتخابات پیشین برگزینیم. درست است که در بوق و کرنای تبلیغات، خوب از بد و شایست از ناشایست به نیکی روشن نمی‌شود؛ ولی اندیشیدن و پرسش دربارۀ شایستگی و ناشایستگی راه انتخاب شایسته را برای تو هموار خواهد کرد. در این روزهای که دسترسی به داده‌ها دربارۀ شایستگی‌های نامزد انتخابات پارلمانی خیلی آسان است، چون هم دسترسی به کتاب، کتابخانه، اینترنت آسان است هم دانایان و کارشناسان مسلکی در دسترس. پس بهترین راه و درست‌ترین کار این است که بیاییم به هرگونه گزینش‌های پیشین، هرگونه شیوه‌ها و روش‌های پیشین و جاافتاده پشت پا بزنیم. این بار خود را در آزمون نو قرار بدهیم. در این آزمون معیارهای چون درستکاری، توانایی در نمایندگی مردم، تحصیلات دانشگاهی بالا، پاک بودن از هرگونه جرم، جنایت، به دور بودن از وابستگی به باندهای مافیایی، به دور بودن از رشوه‌خوری، وابستگی به جریان‌ها و زدوبندهای چندین ساله که خون مردم را در شیشه کرده‌اند را معیار گزینش قرار بدهیم.
5.             شاید هریک از ما در این سال‌ها از ناتوانی مجلس نمایندگان و ناکارایی برخی از نمایندگان و رشوه‌خوری و وابستگی به باندهای مافیایی با خبر باشیم. چوکی های خالی آبروی رأی‌دهندگان را برده است. معامله‌ها و زدوبندهای مافیایی نیز قوه مقننه را بی‌اعتبار ساخته است. پس بیاییم این بار دست به‌گزینشی بزنیم تا شایستگی خود را به تماشا بنشینیم.
از جمله ویژگی‌های نماینده شایسته برنامه داشتن است. یک نماینده زمانی برنامه دارد که از توانایی‌های علمی و دانایی بالا برخوردار باشد به‌گونه‌ای که بتواند با اصل «گردش نخبگان» سنجش کرد و ارزیابی. افزود بر این، نامزدهای راست‌گو یکی دیگر از شایستگی است؛ زیرا که در گرماگرم کارزار انتخابات و تبلیغات کسانی در میدان آمده‌اند که به‌دروغ ادعای دانشگاهی و اسناد تحصیلی دکترا را دارند. از خود بپرسیم آیا دروغ‌گویان می‌توانند نمایندۀ خوب باشند؟ البته که نیست. پس برای پی بردن به‌درستی و نادرستی ادعاها و مدها تنها به زندگی‌نامه یا ادعا و تبلیغات و پوستر بسنده نکنیم، بلکه روحیۀ جستجوگری خود را زنده کنیم.
صاحب‌نظران و دانشمندان دربارۀ گردش نخبگان گفته‌اند: اگر در چرخش نخبگان اختلالی وارد شود و نظام سیاسی به‌تمامی در دست کسانی که بیفتند که نخبه نیستند، آنگاه نظام سیاسی دیوانسالاری فرتوت و درمانده‌ای خواهد شد که از هرگونه نوآوری درمانده است. چنین سیستمی، سیستمی خواهد شد که به باور دانشمندان و متخصصان از هرگونه کنش بران و استوار و قدرتمندانه ناتوان است.
دانشمندان دربارۀ تعریف نخبه گفته‌اند: نخبه به فرد برجسته و کارآمدی به کار می‌رود که اثرگذاری وی در تولید و گسترش علم و هنر و فناوری و فرهنگ‌سازی و مدیریت کشور در چشم دید باشد و هوش، خلاقیت، کارآفرینی و نبوغ فکری وی در راستای تولید و گسترش دانش و نوآوری موجب سرعت بخشیدن به رشد و توسعۀ علمی و اعتلای جامعه انسانی کشور شود». همچنین «فرد نخبه در هر حوزه‌ای خواه سیاسی، خواه اجتماعی، خواه فرهنگی باید بتواند، پدیده‌ها را در سطوح مختلف و حتی داخلی و بین‌المللی بررسی کند و آینده را از پیش ببیند و راهکارهای هوشمندانه برای مدیریت حوادث و پدیده‌ها در راستای ارتقا بخشیدن به زندگی بشر ارائه کند».
زمان به شتاب می‌گذرد، ما در گرد شتاب و تبلیغات گم نشویم و راه خود را از باتلاق جدا کنیم. بیاییم پارلمان آینده را کاراترین و کارسازترین پارلمانی بسازیم تا بتواند از تک تک آرا و آرمان‌های ما نمایندگی کند. ما نباید در شعار گم شویم بلکه به شعور نامزدها مکث کنیم. نماینده‌ای که در تمام سال چوکی‌اش خالی باشد یا نماینده‌ای که به جای خدمت به دنبال باندبازی و معامله و فساد باشد، مجلس نمایندگان بدنام و ناتوان و ناکار خواهد ساخت. ما مسئول سرنوشت جمعی و فردی خود هستیم؛ پس با دستان خود سرنوشت خود را با آگاهی ورای هرگونه وابستگی‌هایی که تا کنون داشته‌ایم برگزینیم.