بعد از مشخص شدن وضعیت شاخص شادکامی در جهان و به‌خصوص در کشور افغانستان به بررسی این نکته خواهیم پرداخت که چرا حکومت افغانستان نمی‌تواند شادکامی ایجاد کند؟
همانطور که در قسمت قبل نیز به آن اشاره شد شاخص شادکامی از 6 متغیر اصلی که عبارتند از سرانه تولید ناخالص داخلی، حمایت اجتماعی، امید به زندگی در بدو تولد، آزادی برای انتخاب‌های زندگی، بخشندگی و ادراک فساد تشکیل شده است. در این قسمت به بررسی سه متغیر سرانه تولید ناخالص داخلی، امید به زندگی در بدو تولد و ادارک فساد را مورد ارزیابی قرار می دهیم و خواهیم گفت که چرا دولت افغانستان نمی‌تواند برای مردم خود شادکامی ایجاد کند.
1-شاخص سرانه تولید ناخالص داخلی
این متغیر از جمله مهم‌ترین متغیر در زمینه تآثیر گذاری بر روی شاخص خوشحالی می‌باشد. چرا که هر چه سرانه تولید ناخالص داخلی برای هر نفر بیشتر باشد به منزله رفاه بیشتر و در نتیجه داشتن زندگی بهتر و شادتر می‌باشد.
تهیه و تنظیم: احمد محمدی بر اساس آمارهای بانک جهانی
گراف پایین میزان GDP سرانه کشور افغانستان را در 7 سال اخیر نشان داده است. همان‌طور که مشاهده می‌شود میزان GDPسرانه طی این سال‌ها تغییرات چندانی پیدا نکرده است و از 553 به 561 دالر رسیده است هرچند که در این سال‌ها افزایش و کاهشی در سرانه ایجاد شده است. این مقدار را وقتی با کشور فنلاند که عنوان شادترین کشور جهان را به خود اختصاص داده است مقایسه می‌کنیم به راحتی متوجه می‌شویم که میزان سرانه کشور افغانستان در حدود 1.2 درصد  میزان سرانه کشور فنلاند می‌باشد( GDP سرانه کشور فنلاند در سال 2016 برابر است با  43.433 دالر.)
به طور کلی می‌توان گفت که هر چه میزان وضعیت اقتصادی کشور بهبود یابد قطعا میزان سرانه کشور افغانستان نیز بهبود پیدا خواهد کرد و به تبع آن معیشت مردم بهتر و باعث داشتن زندگی مناسب‌تر می‌شود که در نتیجه باعث افزایش احساس رضایت و شادکامی در فرد می‌شود. اما اینکه چرا در این چند سال به خصوص از زمان انتخابات ریاست جمهوری وضعیت افغانستان از نظر اقتصادی رو به افول رفته است می‌توان چهار دلیل عمده را مطرح کرد:
1-طولانی شدن زمان انتخابات ریاست جمهوری، 2-کاهش کمک‌های خارجی، 3-نگرانی از اوضاع افغانستان پس از خروج نیروهای خارجی و کاهش سرمایه گذاری داخلی و خارجی به دلیل اوضاع مبهم سیاسی و قدرت گرفتن گروه‌های تروریستی از جمله عواملی است که تاثیر گذار بوده است.
2-شاخص امید به زندگی در بدو تولد
یکی از بخش‌های مهم اقتصاد یک کشور بررسی دستیابی به رشد و توسعه اقتصادی بخش بهداشت و درمان است که از بخش‌های اصلی اقتصاد یک کشور است که درفرآیند توسعه اقتصادی به عنوان یک بخش زیربنایی محسوب می‌شود.در بودجه کشورهای پیشرفته و صنعتی مبالغ ویژه‌ای را برای این بخش اختصاص می‌دهند به طوری که شاخص‌های نشان‌دهنده وضیعت این بخش، بیانگر عملکرد آنهاست. از شاخص‌های مهم سلامت می‌توان به امید به زندگی و نرخ مرگ‌‌ومیر نوزادان اشاره کرد.
«امید به زندگی یک شاخص آماری است که نشان می‌دهد متوسط طول عمر در یک جامعه چقدر است یا به عبارت دیگر هر عضوی از آن جامعه چند سال می‌تواند توقع حیات داشته باشد. هر چه شاخص‌های بهداشتی و همچنین درمانی بهبود یابد امید به زندگی افزایش خواهد یافت و از این رو این شاخص یکی از شاخص‌های سنجش پیشرفت و عقب ماندگی کشورهاست.»
با توجه به گراف بالا به می‌توان گفت که شاخص امید به زندگی در کشور افغانستان بسیار پایین است( این شاخص برای کشور فنلاند در حدود 80.7 سال می باشد) . هر چند که در سال‌های اخیر با اجرای طرح‌های بهداشتی و درمانی در ولایات مختلف کمی این شاخص بهبود یافته است اما بازهم وضعیت این شاخص در کشور افغانستان بسیار نگران کننده می باشد. با نگاهی به بودجه افغانستان در سال 97 متوجه می شویم که وزارت صحت و عامه تنها 3.8 درصد از بودجه افغانستان را در اختیار دارد( بودجه وزارت صحت و عامه نزدیک به 13.7 میلیارد افغانی می باشد و بودجه کل افغانستان در سال 97 نزدیک به 361 میلیارد افغانی است). استفاده از شاخص سرانه خدمات بهداشتی برای هر شهروند افغانستانی بهترین شاخص برای نشان‌دادن وضعیت بهداشت و سلامت در جامعه افغانستان می‌باشد.
باید توجه داشت برای داشتن یک جامعه شاداب نیاز به سرمایه‌گذاری در بخش بهداشت و سلامت هستیم و هرچقدر این بخش تقویت یابد باعث ارتقای کیفی و کمی تک تک افراد کشور افغانستان در زمینه بهداشت و سلامت خواهیم بود و همین مورد زمینه ساز پیشرفت و توسعه کشور و ایجاد احساس رضایت و رفاه و شادکامی در کشور خواهد شد. به عبارت دیگر کشوری پیشرفت و رضایت در آن حاصل نخواهد شد مگر اینکه این کشور سالم و تندرست باشد.
شاخص ادارک فساد
سازمان شفافیت بین‌الملل، با استفاده از شاخص درک یا احساس فساد کشورها را برحسب میزان فساد موجود درمیان مقامات دولتی و سیاستمدارانشان رتبه‌بندی می‌کند. به عبارت دیگر، این معیار، شاخصی است که رتبه فساد در بخش عمومی یک کشور را درمیان سایر کشورهای جهان(180 کشور) نشان می‌دهد که از صفر تا 100 امتیاز بندی می‌شود( هر چه به صفر نزدیکتر شود نشان دهنده وضعیت بدتر و فساد بیشتر می باشد).
کشوری که جز فاسدترین کشورها محسوب می‌شود و از طرفی دیگر کمک‌های جامعه جهانی به جای اینکه صرف توسعه آبادانی کشور و افزایش شاخص شادکامی شود به دلیل سیستم فاسد و وجود مقامات و مسولین بی کفایت در افغانستان حیف و میل می شود، در این صورت نمی‌توان انتظار داشت که رشد و توسعه ای درجهت بهبود این شاخص صورت گیرد.