یکی از دستاوردهای مهم بعد از دوره طالبان، برقراری دموکراسی و حاکمیت مردم بر مردم است که برگزاری انتخابات یکی از مظاهر دموکراسی است که البته تا شرایط مطلوب آن فاصله زیادی داریم. در آخرین انتخابات برگزار شده که انتخابات ریاست جمهوری بود متاسفانه حوادثی رخ داد که حاکمیت نتوانست به خوبی مدیریت درستی صورت دهد و به عامه مردم این اطمینان را دهد که برقراری یک دولت جدید براساس آرای آنها بوده است. همچنین انتخابات پارلمان نیز به موقع انجام نشد تا بی اعتمادی و عدم اطمینان مردم تشدید شود. حاکمیت باید توجه داشته باشد که برای پیشبرد برنامه های انکشافی خود و رفع مشکلات جامعه نیاز به اعتماد مردم و سرمایه های اجتماعی دارد. اما متاسفانه در کشور ما توجه کافی به رابطه مردم و حکومت نمی‌شود و معمولا در ایام انتخابات شعارهایی برای جلب نظر آنها داده می‌شود و پس از آن به فراموشی سپرده می‌شود. مثلا یکی از شعارهای همیشگی شفافیت انتخابات بوده است. دولت‌ها همواره مدعی هستند که بیشترین تلاش خود را برای شفاف بودن انتخابات بکار می‌گیرند اما در عمل می‌بینیم که این اتفاق رخ نمی دهد و همچنان از روش‌های کهنه و سنتی در روند انتخابات استفاده می‌شود. همچنین برگزاری و مشارکت مردم در انتخابات‌های گوناگون، تحولات عظیم اقتصادی و اجتماعی به همراه خود پدید نیاورده است و بر همین اساس مردم و جامعه سرخورده از رای دادن خود هستند.
اگر دولت عزم و اراده جدی برای شفافیت انتخابات دارد می‌تواند از تکنالوژی های جدید برای شفافیت بیشتر استفاده کند و به مردم و جامعه اطمینان‌های لازم را جهت برگزاری انتخاباتی سالم و شفاف ارائه دهد. امروزه شاهد هستیم که استفاده از تکنالوژی های جدید در تمامی عرصه‌های زندگی روزمره از خرید و فروش آنلاین تا آموزش و یادگیری و برقراری ارتباط با سراسر دنیا در برگرفته است. همچنین نزدیک دو دهه است که رای گیری الکترونیکی (E-voting ) با استفاده از ماشین‌های مخصوص رای گیری در کشورهای توسعه یافته انجام می گیرد.
فرایند رای گیری به صورت شفاف و با استفاده از تکنالوژی های روز برگزار می گردد و به زودترین وقت آرا آن به مردم اعلام می‌شود. اما در کشور ما همچنان از روش‌های قدیمی استفاده می‌شود. شاید دولت برای استفاده از صندوق‌های برقی (ماشین های مخصوص رای) رای گیری توقع زیادی باشد، چرا که دولت می‌تواند ادعا کند این ماشین‌ها دارای هزینه‌هایی است و همچنین بسیاری از رای دهندگان آشنایی کافی با آن ندارند اما باید گفت که هزینه‌های چاپ برگه رای و شمارش طولانی آن نیز دارای هزینه های فراوان است. این توقع است حداقل به صورت آزمایشی از هزاران صندوق رای، چند صد صندوق رای دهی از این ماشین‌ها استفاده کند و اقشاری که آشنایی دارند یا تحصیلکردگان از این طریق رای دهند تا در آینده بتوان به صورت بیشتری از آن استفاده نمود. در این روش دیگر نیازی به چاپ برگه‌هایی با اسامی تمامی کاندیدای انتخابات نیست و رای دهنده با وارد کردن اسم یا کد انتخاباتی کاندیدا می‌تواند به وی رای دهد. همچنین شمارش آرا نیز بلافاصله پس از پایان انتخابات توسط خود دستگاه صورت می‌گیرد. دولت می‌تواند در شهرهای بزرگ که قطعا کاندیداهای خیلی زیادی دارد از این دستگاه‌ها استفاده کند. در این باره می توان از تجربه کشورهای دیگر از جمله کشور هند که بزرگترین انتخابات جهان در این کشور برگزار می گردد، کمک گرفت، چرا که هند سال‌هاست از ماشین‌های رای گیری استفاده می کند.
همچنین توقع است که حداقل از جوهر به عنوان تنها راه پیشگیری از تقلب استفاده نشود، چرا که بارها ثابت شده است که روش خوبی نیست. امروزه دستگاه‌های انگشت نگاری برقی می‌تواند کمک بسزایی در این باره داشته باشد. ما شاهد هستیم که در روند ثبت نام رای دهندگان همچنان به صورت دستی انجام می‌گیرد. در صورتی که می‌توان از این دستگاه‌ها کمک گرفت، همان طور که در روند صدور پاسپورت از آن‌ها کار گرفته شده است و دیتابیسی برای انتخابات در همین مرحله ثبت نام تشکیل داد که در روز رای گیری نیز فقط با اثر انگشتی که به صورت برقی ثبت می‌شود، امکان رای دهی وجود داشته باشد و امکان تقلب نیست. این دیتابیس می‌تواند در فرایند انجام تذکره برقی نیز مورد استفاده قرار گیرد.
در مورد چاپ برگه‌های رای می توان از هولوگرام‌های مخصوص یا QR code های مخصوص به کار گرفته شد که امکان چاپ آن فراهم نباشد و زمینه تقلب از میان برود.
قطعا اقداماتی از این دست و راه حل‌های جدید دیگر برای برگزاری انتخابات شفاف و سالم، منجر به مشارکت بیشتر مردم جامعه و افزایش اعتماد و همراهی مردم برای حل مشکلات اصلی جامعه که همانا رفع فقر و بیکاری، مشکلات اقتصادی و اجتماعی می‌شود. باید توجه داشت که راه حل های گذشته اطمینان کافی را برای مردم و جامعه ایجاد نمی‌کند و منجر به کاهش مشارکت آنها در انتخابات خواهد شد. تمامی فرایندهای جدید که منجر به اطمینان مردم می شود از طریق رسانه‌ها به اطلاع آنها رسانده شود.
از طرف دیگر شبکه‌های اجتماعی به خصوص فیس بوک نقش اساسی می‌تواند در انتخابات ایفا کند. حتی فیس بوک در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا نیز تعیین کننده بود که بعدتر دامن گیر مدیر فیس بوک نیز شد. در جامعه ما نیز فیس بوک نقش اساسی و مثبتی را می‌تواند ایفا نماید. مردم و به خصوص جوانان وظیفه دارند که با استفاده از شبکه‌های اجتماعی ابتدا مردم را تشویق به شرکت در ثبت نام رای دهی و مشارکت در انتخابات کنند، چرا که عدم مشارکت گروه زیادی از مردم باعث می‌شود که افراد نالایق به پارلمان راه پیدا کنند، قطعا با مشارکت بیشتر مردم راه برای ورود افراد لایق بازتر می‌شود. در دوره های قبل انتخابات پارلمان شاهد بودیم که در شهر 5 میلیون نفری کابل که حداقل 2 میلیون رای دهنده دارد، کسانی با پنج هزار رای موفق به ورود به پارلمان شده است که این هم برای پشتوانه رای برای نمایندگان مردم کافی نیست و هم نشانه ای از مشارکت کمتر مردم در تعیین سرنوشت خود است.
در قدم دوم، جوانان از طریق شبکه‌های اجتماعی وعده‌های خلاف واقع و تخلفات انتخاباتی را به اشتراک بگذارند، تا مردم تصمیم درستی برای انتخاب نمایندگان خود اتخاذ کنند. وظیفه بعدی ضبط سخنان و تصویر کاندیداها می باشد که در صورت عمل به آنها باید از سوی مردم مطالبه گری صورت گیرد. امروز هر شخصی با استفاده از موبایل خود می‌تواند به عنوان یک رسانه عمل کند که برای آگاهی جامعه به درستی می‌توان از آن بهره گرفت. متاسفانه در کشور ما در نبود احزاب قوی، پس از پایان انتخابات همه وعده و وعیدها به فراموشی سپرده می‌شوند و مردم مشارکت سیاسی کمرنگی در زمان های دیگر دارند که این روند بایستی اصلاح گردد که جوانان می‌توانند از طریق شبکه‌های اجتماعی در این راه پیشگام باشند، چرا که مهم ترین معضل جامعه می‌تواند بی تفاوتی مردم آن نسبت به سرنوشت و آینده خود آنها باشد. توسعه سیاسی و همراهی و همکاری مردم در یک جامعه از همین قدم‌های کوچک که هر فرد برای تغییر سرنوشت خود و جامعه خود برمی دارد، می‌تواند آغاز شود.