افغانستان از زمان امیر شیر علی خان صاحب ارتش شد. در دوران امیر عبدالرحمن خان ارتش قدرتمند تر شد و توانست بخش زیادی از خاک افغانستان را تحت سلطه حکومت مرکزی در آورد. در دوران کمونیست ها، ارتش مهمترین ابزار دگرگونی سیاسی دانسته می شد. ارتش افغانستان در دوران کمونیست ها عامل یا زمینه ساز چندین کودتا شد.کودتا های که دگرگونی زیادی موجب شدند.ارتش افغانستان اما، از گذشته های دور آن قدر توانمند نبوده است که بتواند در برابر دشمنان بیرونی و داخلی مقاومت کند. در دوران کمونیست ها ارتش افغانستان از شوروی تمویل می شد. با خروج شوروی ها حکومت افغانستان نتوانست با ارتش که از سوی شوروی ها تمویل می شد ثبات سیاسی را بازگرداند و حکومت کمونیست ها سقوط کرد. دوران بعد از کمونیست ها ارتش ملی و مجهز شکل نگرفت. گروه های مجاهدین هر کدام سربازان خود را داشتند. کمتر سربازی تربیت شده و فنون نظامی آشنا بودند. دوران امارت اسلامی طالبان ارتشی وجود نداشت. افراد که نقش ارتش را بازی می کردند افرادی کوچه بازاری بودند که اکثر در دهات ها و روستا های افغانستان گرد آمده بودند.

با سقوط امارات اسلامی طالبان حکومت جدید شکل گرفت و ارتش ملی به وجود آمد. ارتش کنونی تا حدودی زیادی متفاوت از ارتش دوران گذشته است. اردوی کنونی از گروه های اجتماعی مختلف تشکیل شده است. اگر چه متناسب با جمعیت گروه های اجتماعی نمی باشد، اما از همه گروه های اجتماعی در آن حضور دارند. نیرو های بین المللی به اردوی ملی افغانستان آموزش داده اند و بنا است روند آموزش دهی ادامه یابد. اما وجه مشترک اردوی افغانستان با اردوی افغانستان در گذشته این است که ارتش از سوی حکومت افغانستان تمویل نمی شود بلکه اردو از سوی کشور های دیگر تمویل می گردد.ایالات متحده آمریکا، چاپان و ... از بزرگترین تمویل کنندگان اردوی ملی و پلیس ملی افغانستان است.

در دوران کمونیست ها نیرو های نظامی از سوی شوروی سابق تمویل می شد.شوروی سابق از نیرو های نظامی توانستند بهترین استفاده ممکن را بنمایند. آن ها توسط نیرو های نظامی توانستند چندین کودتا را ترتیب دهند.داوودخان را با کودتای نظامی کشتند. در درون کمونیست ها چندین کودتا با کمک نیرو های نظامی صورت گرفت.کودتا و دگرگونی سیاسی دقیقا زمانی صورت می گرفت که شوروی احساس می کرد که فرد حاکم در جهت منافع شوروی ها قدم بر نمی دارد.

ایالات متحده آمریکا در دوره جدید اگر چه در صدد سوء استفاده از نیرو های نظامی افغانستان بر نیامده است اما در مواردی نیرو های نظامی عامل فشار ایالات متحده آمریکا بر حکومت افغانستان بوده است. زمانی که مسئله پیمان امنیتی افغانستان و ایالات متحده آمریکا داغ بود و حامد کرزی از امضا پیمان امنیتی سرباز زد، ایالات متحده آمریکا برای مدتی کوتاه از کمک های خود را نیروی نظامی خودداری کرد. در مدت یک هفته تمام وسایل نقلیه نیرو های نظامی بی تیل ماندند و خیلی از وسایل در نقاط مختلف کشور بدون تیل برای روز ها خاموش ماندند.این مسئله نشان می دهد که حکومت افغانستان بدون کمک های جامعه جهانی قادر به حفظ نیرو های نظامی خود نیست. قطع کمک ها منجر به فروپاشی نیرو های نظامی کشور می گردد.

نیرو های نظامی با وجود همه مشکلات و چالش ها، اما، توانستند حد اقل یک سال گذشته خوب عمل نماید. برگزاری سومین دور انتخابات ریاست جمهوری بدون فعالیت های شبانه روزی نیرو های نظامی ممکن نبود. نیرو های نظامی بدون حمایت های نیرو های بین المللی امنیت اکثر مناطق افغانستان را تامین نمودند و خیلی از حملات گروه های مخالف مسلح افغانستان خنثی ساختند.شاید در تاریخ افغانستان نیرو های نظامی چنین عملکردی از خود نشان نداده است.

نیرو های نظامی اما، با مشکلات و چالش های جدی روبرو است. یکی از مهمترین چالش ها عدم حمایت های سیاسی است. در مواردی دیده شده است که گروه های مخالف مسلح دولت بر نیرو های نظامی حمله می کند؛ اما نیرو های نظامی واکنش از خود نشان نمی دهد. دلیل اصلی این است که این نیرو های اجازه فیر و یا حمله بر گروه های مخالف مسلح دولت را ندارد. آن ها برای واکنش باید از کابل دستور دریافت کند. عدم حمایت آن ها در مواردی باعث شده است که نیرو های نظامی تلفات سنگین بر جای بگذارد. دستور گرفتن از کابل زمان زیادی را در بر می گیرد. همچنین مقامات که در کابل است، آگاهی از محیط ندارد، در مواردی مقامات در دستور دادن تعلل می ورزد و این باعث می شود که اردوی ملی فرصت واکنش را از دست بدهد. در سطح کلان، مقامات نظامی باید از سوی نخبگان سیاسی دستور بگیرد. اگر چه دستور گرفتن نظامیان از سیاستمداران یک امر خوب است اما، سیاستمداران از نظامیان حمایت نمی کند و این مسئله منجر به این می شود که دستور خیلی دیر صورت گیرد.

در کنار این مشکل، نیرو های نظامی با مشکلات مالی نیز مواجه است.نیرو های نظامی در مواردی معاش خود را با شش ماه تاخیر به دست می آورد. این تاخیر در گرفتن معاش باعث می شود که این نیرو ها انگیزه مبارزه با دشمن را از دست بدهد.تاخیر شش ماه معاش نیرو های نظامی ریشه در چه دارد.دلیلش هر چه باشد نشان می دهد که حکومت افغانستان توجه جدی به نیرو های نظامی ندارد. حکومت باید در صدد آن باشد تا خود بتواند نیرو های نظامی را تمویل کند. یا با استفاده از دیپلماسی تمویل کنندگان را متقاعد سازد که کمک های شان را به موقع به دست حکومت افغانستان بسپارد.

با این وضعیت امنیت دور دوم انتخابات چگونه تامین خواهد شد.آیا نیرو های بدون معاش انگیزه کافی برای تامنی امنیت انتخابات دارد. این سوالی است که نخبگان نظامی و سیاسی باید پاسخ گوید. نگارنده صحبت های که با نیرو های نظامی داشته است، نیرو های نظامی خود بیان داشته است که معاش شش ماه خود را دریافت ننموده است. اگر چه این مسئله شامل همه نیرو های نظامی نمی شود. بلکه شامل عده از قول اردو ها می شود.

با وجود اینکه یک بخش از نیرو های امنیتی معاش خود را دریافت ننموده است. اما همین مورد بیانگر بی توجهی مقامات نظامی و سیاسی در قبال نیرو های امنیتی است. بی توجهی به آن ها می تواند پیامد های خونین در پی داشته باشد. هم خطری پیوستن آن ها به گروه های مخالف مسلح دولت وجود دارد و هم کمکاری آن ها را در پی دارد. ادامه این وضعیت ممکن است باعث شود که امنیت دور دوم انتخابات تامین نگردد. بنابراین این مسئله خطری برای مردم افغانستان، روند دموکراتیزاسیون و ثبات سیاسی است. بنابراین نیازمند توجه عاجل است.