بعد از مشخص شدن نتيجه ابتدايي انتخابات رياست جمهوري همه بر اين باور است که انتخابات به دور دوم مي رود. اگر چه پروسه به اتمام نرسيده است و بررسي هاي کميسيون شکايات انتخابات باقي مانده است اما باور عمومي براين است که انتخابات به دور دوم مي رود به همين خاطر تحليل ها بيشتر به معاملات و چانه زني هاي دور دوم انتخابات صورت مي گيرد.‏ اين نوشتار بر اين فرض استوار است که انتخابات به دور دوم مي رود و با توجه به همين پيش فرض نقش کانديدان بازنده در پيروزي و يا شکست يک تيم را مورد بررسي قرار مي دهد.مهمترين سوال اين است که نقش کانديدان بازنده در دور دوم انتخابات چيست؟ آيا کانديدان مانند داکتر زلمي رسول، عبدالرب رسول سياف و قطب الدين هلال نقش در دور دوم انتخابات رياست جمهوري دارد. در اين نوشتار سعي مي شود همين مسئله را به بررسي بگيريم.

با مشخص شدن نتايج ابتدايي انتخابات رياست جمهوري، عبدالله عبدالله 44.9 و اشرف غني احمدزي 31.5 را به دست آوردند. عبدالله عبدالله براي پيروزي در دور دوم به رأي کمتر از اشرف غني احمد زي نياز دارد. اشرف غني احمدزي با تفاوت 13 در صدي از عبدالله عبدالله نيازمند جلب و جذب بيشتر آراء مي باشد.در اين ميان زلمي رسول با حمايت سران دراني ها 11.5 و عبدالرب رسول سياف 7.1 و قطب الدين هلال 2.7 در صد آراء‌ را به خود اختصاص داده بود.اگر بپذيريم که در دور دوم اين کانديدان آراء خود را همراه خود دارد، رفتن اين ها با هر کانديد آن کانديد را به پيروزي مي رساند. اما در صورتي که اين کانديدان بازنده در دور دوم آراء دور اول را با خود نداشته باشد احتمال آن مي رود که اين کانديدان هيچ نقشي در دور دوم انتخابات ندارد. در زير تلاش مي شود آراء کانديدان بازنده را به بررسي بگيريم.

زلمي رسول

زلمي رسول يکي از کانديدان ميانه رو شناخته مي شد. گمان ها بر اين بود که زلمي رسول کانديد مورد حمايت ارگ و رئيس جمهور کرزي است. همين گمان باعث شد که خيلي از افراد در کنار زلمي رسول قرار بگيرد. به صورت مشخص سران دراني ها و به خصوص سران قبايل قندهار در کنار زلمي رسول آمد. باور عمومي در ميان همه گروه هاي قومي بر اين بود که زلمي رسول با رأي رئيس جمهور کرزي و حلقات دور و بر او به ارگ خواهد رفت. مردم اما، به زلمي رسول شايد به همين خاطر رأي ندادند. زيرا مردم به دوره حکومت کرزي و سياست هاي انتقادات جدي دارند. رأي مردم به صورت عموم يک رأي اعتراضي به سياست هاي کرزي بود. زلمي رسول اما، شخصا فرد شناخته شده نيست. او در ميان هيچ يک از گروه هاي قومي نفوذ ندارد. به باور نويسنده ميزان رأي که او در انتخابات بدست آورد بخش زياد شان به خاطر برادران کرزي بود.

 در صورتي که برادران کرزي در کنار او قرار نمي گرفت بدون شک، رأي او پايين تر از سياف و قطب الدين هلال خواهد بود.  زلمي رسول در صورتي در دور دوم انتخابات نقش خواهد داشت که تيم او در کنار يکي از کانديدان قرار بگيرد. اما در صورتي که شخصا و با انشعاب تيم اعتدال، برابري و سازندگي در کنار يکي از کانديدان پيشتاز قرار بگيرد، هيچ نقشي در پيروزي و يا شکست کانديدان نخواهد داشت. زيرا او نه فرد کاريزماتيک است که آراء‌ مردم را با خود داشته باشد و نه فردي است که توانايي بسيج مردمي را داشته باشد. به همين خاطر قرار گرفتن او به شخصه نفعي به آرايش دور دوم انتخابات نمي کند. اما در صورتي که تيم او بدون انشعاب در کنار يکي از کانديدان قرار بگيرد بدون شک نقش در پيروزي يک کانديد خواهد داشت.

 عبدالرب رسول سياف

عبدالرب رسول سياف يکي از چهره هاي جهادي است. او در صدد آن بود تا جهادي ها را دور و بر خود جمع کند اما موفق به اين کار نشد. دو معاون او، جهادي بود. عبدالرب رسول سياف از سنت گراياني است که ميان قشر سنتي نفوذ دارد. رأي او بدون شک رأي سنت گرايان و محافظه کاران بود. سياف شايد تنها کانديدي باشد که در دور دوم انتخابات رياست جمهوري بخش زياد از رأي خود را با خود خواهد داشت. اما بعيد است که او با تيم خود در کنار يکي از کانديدان پيشتاز قرار بگيرد.

 زيرا او شخصا هويت پشتوني دارد و معاون او، محمد اسماعيل خان يک هويت تاجيک و فرد با نفوذ در حزب جمعيت اسلامي. هويت پشتوني او باعث خواهد شد که او در کنار اشرف غني احمد زي قرار بگيرد.

 اما جهادي بودن او باعث خواهد شد که او در کنار عبدالله عبدالله قرار بگيرد. در هر دو صورت رأي او تقسيم خواهد شد. اگر او کنار اشرف غني قرار بگيرد، بدون شک اسماعيل خان در کنار قرار خواهد گرفت. اگر سياف همراه با تيم خود در کنار عبدالله قرار بگيرد، بخش از آراء او در ميان پشتون ها در صندوق اشرف غني احمد زي ريخته خواهد شد. زيرا معيار رأي دهي تا حدودي زيادي قومي است. بنابراين رأي سياف در هر صورت ميان دو کانديد پيشتاز تقسيم خواهد شد و او نقش کمرنگ در دور دوم انتخابات خواهد داشت.

قطب الدين هلال

قطب الدين هلال کانديد مورد حمايت حزب اسلامي به رهبري گلبدين حکمتيار بود. حزب اسلامي در يک برهه از تاريخ سياسي افغانستان حزب با نفوذ بود و در مناسبات قدرت سهم کلاني داشت اما در دوره جديد اين حزب نفوذ خود را از دست داد و تا حدودي منزوي شد. اين حزب در دور جديد مانند گروه طالبان حاضر به همکاري با حکومت جديد نشد. اگر چه حزب اسلامي با رهبري ارغنديوال در چارچوب دولت قرار گرفت و در انتخابات گذشته در يارگيري ها و معاملات شريک بود و اين بار هم در تيم اصلاحات و همگرايي جاي گرفت اما مي توان گفت که حزب اسلامي گلبدين حکمتيار از حزب انشعاب شده ديدگاه و خط مشي هاي کاملا جداگانه دارد. رأي قطب الدين هلال در انتخابات يک شکست سنگين براي گلبدين حکمتيار بود. در چنين شرايطي به احتمال زياد او دور دوم انتخابات را تحريم خواهد کرد و از هيچ کانديدي حمايت نخواهد کرد.

گل آغا شيرزوي، داوود سلطان زوي، هدايت امين ارسلا چندان نقش در دور دوم انتخابات رياست جمهوري نخواهد داشت. رفتن و نرفتن آن ها در کنار يکي از کانديدان پيشتاز تاثير گذار در آراء مردم نخواهد بود.بنابراين زلمي رسول و سياف در صورتي در پيروزي يک کانديد نقش خواهد داشت که با تيم خود برود. اما اگر تيم شان دچار انشعاب شود و دو دستگي به وجود آيد، نقش آن ها نيز کمرنگ خواهد بود.‏