شهرداری کابل و نهادهای مرتبط هر سال با رسیدن سال نو خورشیدی، صدها هزار نهال و گل بوته غرس می‌کنند اما نیمی از آن با رسیدن تابستان خشک می‌شود. نهال‌هایی که اگر به آن توجه شود، چهره شهر را دگرگون خواهد کرد.
مهتاب عالمی، معین خدمات شهری و محیط زیست شهرداری کابل به روزنامه افغانستان‌ما گفت که در سال جاری قرار است حدود 400 هزار اصله نهال و گل بوته غرس می‌شود اما نیمی از آن به دلیل بی‌توجهی خشک می‌شود.
خانم عالمی افزود، «متاسفانه به دلیل شرایط آب و هوایی [گرم و خشک بودن] و بی‌احتیاطی شهروندان، نیمی از نهال‌های غرس شده، باقی نمی‌ماند. آب و هوای شهر کابل و اکثر کشور گرم و خشک است و گیاهان و درختان نیاز به آب بیشتری دارد و این امر باعث می‌شود که نهال‌های کمتری رشد کند. در برخی از مکان‌ها، مواشی نیز نهال‌ها و گل‌ها را از بین می ‎برند.»
در کنار اینکه شهرداری در قسمت آبیاری درختان کوتاهی می‌کند؛ شماری زیاد از نهال‌ها توسط مردم قطع و یا حیوانات اهلی آنها را می‌چرد.
معین خدمات شهری و محیط زیست شهرداری کابل گفت که شهرداری در قسمت حفظ محیط زیست، ضربه زدن و یا ضرر زدن به محیط زیست براساس قانون به شدت برخورد می‌کند و طبق آن هم پیش می ‎رود.
سال گذشته یک شرکت خصوصی امنیتی 24 اصله درخت را در سرک میدان هوایی کابل به چهارراهی صحت عامه قطع کرد. شهرداری پس از آن اعلام کرد که این شرکت را 75 هزار دالر جریمه کرده است.
از سوی دیگر شهروندان کابل می‌گویند که سالانه چندین اصله نهال را غرس می‌کنند اما شماری از آنها به دلیل آفت و یا مشکل‌های دیگر خشک می‌شود.
احمد سال گذشته ده اصله نهال روبروی خانه‌اش غرس کرده بود اما اکثر آنها در تابستان خشک شد. او می‌گوید که شهرداری و نهادهای مرتبط باید نهال‌هایی که با آب‌ و هوای کشور سازگار است را تربیت و آماده کنند.
در اطراف خیابان‌های شهر کابل، اکثرا درخت‌های ناجو، سرو و چنار دیده می‌شود. کارشناسان زراعت هر چند درخت چنار را به دلیل تولید اکسیجن بیشتر نسبت به درخت‌های ناجو و سرو ترجیح می‌دهند، اما این نوع درختان در شهر کابل بیشتر آفت زده می‌شود.
با وجود این چالش ‎ها شهرداری کابل، اداره ملی حفاظت محیط زیست و برخی از نهادهای مدنی همه ساله با رسیدن ماه حوت، با راه‌اندازی کمپاین‌هایی، اقدام به درختکاری می‌کنند.
براساس قانون محیط زیست، هر شهر باید 15 درصد فضای سبز داشته باشد، اما شهر کابل به گفته مسئولان، کمتر از 4 درصد فضای سبز دارد.
مهتاب عالمی معین خدمات شهری و محیط زیست شهرداری کابل می‌گوید که بر اساس استندردهای جهانی، به ازای هر تن باید 15 متر مربع فضای سبز باشد اما با توجه به توپوگرافی شهر کابل (نقشه‌برداری از موقعیت طبیعی)، نمی‌توانیم طبق قانون جهانی عمل کنیم.
بر اساس آمارهای اداره احصاییه، در شهر کابل حدود 5 میلیون تن زندگی می‌کنند که طبق استندردهای جهانی باید 7500 هکتار فضای سبز در این ولایت باشد.
خانم عالمی اما گفت که شهرداری یک نگاه واقع بینانه به موضوع دارد تا بتواند برای شهروندان شهر کابل فضای سبز با ساخت پارک‌ها ایجاد کند.
او اضافه کرد که سال گذشته 27 پارک ساخته شده است. امسال نیز 15 پارک در دست ساخت است که بیشتر این پارک‌ها برای مادران و کودکان است.
نقش درخت در پاکی هوا
شهر کابل که همه ساله در صدر آلوده‌ترین شهرهای جهان قرار می‌گیرد، کارشناسان محیط زیستی می‌گویند که نبود درخت و فضای سبز یکی از دلیل‌های آلودگی هوا در این شهر است.
یاسین ستیز کارشناس محیط زیست به روزنامه افغانستان‌ما گفت که گیاهان و درختان نقش به سزایی در تصفیه هوا و دی‌اکسید کربن دارد.
آقای ستیز افزود که براساس اطلاعات پژوهشگران، یک درخت پهن برگ بالغ، سالانه حدود 22 کیلوگرام دی‌اکسید کربن را می‌گیرد و به اکسیجن تبدیل می‌کند.
او علاوه کرد، درختان پهن برگ بالغ، می‌تواند در سه ماه تابستان، به اندازه مصرف یک ساله ده انسان اکسیجن تولید کنند.
در خیابان‌های اکثر ولایت‌های کشور، به دلیل مقاومت بیشتر در مقابل کم آبی و آفت، درختان برگ سوزنی غرس می‌شود که نقش کمتری در تولید اکسیجن دارد.
آقای ستیز از شهروندان کشور خواست که حداقل در داخل حویلی‌هایشان، درختان پهن برگ، نظیر انگور، توت و سیب غرس کنند تا علاوه بر میوه، اکسیجن بیشتری نیز تولید شود.
گفتنی است که وزارت زراعت و مالداری هر ساله بیش از دو میلیون نهال را در سراسر کشور توزیع می‌کند که اکثر این نهال‌ها مثمر است و می‌تواند نقش بهتری در تولید اکسیجن داشته باشد.
توزیع رایگان نهال
شهرداری کابل می‌گوید که در کنار تبلیغات و آگاهی دهی، برای شهروندان کابل نهال رایگان نیز توزیع می‌کند تا فضای سبز بیشتری ایجاد شود.
خانم عالمی گفت که شهرداری کابل قسمت‌های مختلف شهر را بررسی کرده تا مکان‌هایی که از نظر خاک مناسب است و شهروندان علاقه بیشتری به سرسبزی دارند، به هر خانه دو نهال به صورت رایگان توزیع می‌کند.
شهرداری کابل از سوی دیگر برخی از مناطق شهر را در اختیار نهال فروشان به صورت رایگان قرار می‌دهد تا نهال‌های بیشتر در دسترس مردم قرار گیرد.
همه ساله با رسیدن ماه حوت، غرفه‌های زیادی در سطح شهر کابل ایجاد می‌شود و انواع نهال (مثمر و غیر مثمر) را به فروش می ‎رسانند. جاده جوی‌شیر نیز از مکان‌هایی است که در آن حدود 50 غرفه هر ساله ایجاد می‌شود و انواع گیاه و درخت فروخته می‌شود.
محمد ابراهیم نهال فروش در جوی‌شیر کابل از علاقه شهروندان به درختکاری خرسند است. او گفت که تبلیغات و آگاهی باعث شده که مردم به درخت و گل کاری توجه کنند.
او اضافه کرد که ریاست سرسبزی شهرداری کابل هر ساله مکان‌های رایگان را در اختیار نهال فروشان قرار می‌دهد تا وضعیت شهر بهتر شود.
از سوی دیگر، محمد اشرف غنی رئیس جمهور کشور نیز 10 حوت سال جاری (1398) فرمانی را صادر کرد که بر مبنای آن روز ۲۰ ماه حوت به عنوان روز ملی نهال شانی نام گذاری شد، همچنین تمامی اداره‌های دولتی موظف کرده که در برنامه نهال شانی سهم بگیرند.
توزیع نهال برای نهادها و مردم، معرفی روش‌های جدید نهال شانی، مکلف شدن شرکت‌ها و کارخانه‌ها در قسمت نهال شانی از دیگر مواردی است که باید وزارت زراعت انجام دهد و شهرداری‌ها ملزم به آبیاری آن شده است.
اما طی یک دهه گذشته برخلاف این اقدام‌ها، کابلی که در متون تاریخی به سبز و خوش آب و هوا بودن مشهور است و تیمور شاه حدود دو قرن پیش هنگامی که به کابل آمد و آب و هوای این شهر را خوش دید، پایتخت را از قندهار به کابل منتقل کرد، اکنون از آن سرسبزی و خوش آب و هوایی خبری نیست و تصویرهای هوایی نیز کمتر نقطه سبز را در این شهر نشان می‌دهد.