صفحه نخست » افغانستان » در غم جان و نان؛ دودهایی که از دسترخوان خالی بالا میرود
در غم جان و نان؛ دودهایی که از دسترخوان خالی بالا میرود
گزارش : عادله حسینی
کراچی بارکشی خود را انداخت و گفت با درآمد 150 افغانی در روز آن هم گاهی پیدا نمیشود، گاهی نمیشود، شکم فرزندان خود را سیر کنم یا گاز مصرف کنم که هوا آلوده نشود؟
سید محمد در محدودهای مزدحم شهر کابل با کراچی بارکشی میکند. او در طول روز، انواع پلاستیک و دیگه موادهای سوختی را جمع میکند تا شبانه خانه خود را گرم کند.
طی ماههای گذشته مسئولان اداره محیط زیست و کميسيون عالی مبارزه با آلودگي هوا در پی افزایش آلودگی هوا در شهر کابل، با شعارهای فروان و مسدود کردن شماری از حمامها و بلند منزلها درصدد کاهش آلودگی برآمدند اما شماری زیاد از شهروندان کابل به دلیل فقر و تنگدستی مجبور هستند که از تایر و پلاستیک؛ منزلهایشان را گرم کنند.
بر اساس آمارهای شهرداری کابل و دیگر نهادهای دولتی، بیش از 80 درصد شهر کابل غیرپلانی است و در اکثر این خانهها، خانوادههایی زندگی میکنند با جمعیت بالا و درآمدی کمتر از 150 افغانی در روز زندگی میکنند.
سید محمد به دلیل مشکلات اقتصادی و ناامنی از ولایتش به کابل آمده و در یک نقطه غیرپلانی شهر کابل با کمترین امکانات شهری زندگی میکند. او زیانهای آلودگی هوا را میداند اما میگوید: «مجبور هستیم، اگر از کفش کهنه و لته استفاده نکنیم از سرما میمیریم.»
این باشنده کابل گفت که روزانه کمتر از 150 افغانی درآمد دارم و گاهی هم این مقدار نصیبم نمیشود. چطور من میتوانم با این مقدار کم، خرج هفت سر عیال را تهیه کنم و از گاز هم استفاده کنم؟
او افزود که مردم در شهر کابل نان خشک خود را پیدا نمیتوانند و در این شرایط مجبور هستند حتی «استخوان» نیز بسوزانند. او ظاهرا استخوان را به دلیل اینکه ناراحت شده بود، به کار برد.
سید محمد علاوه کرد که روزانه کراچیوانی میکنم و در طول روز پلاستیک و دیگر زبالههای قابل سوختن را جمع میکنم تا شب بتوانم خانهمان را گرم کنم.
این شهروند کابلی گفت که اگر ماهانه 15 هزار افغانی معاش داشته باشم، دیگر پلاستیک و لته کهنه نمیسوزانم و از چوب و یا سوختهایی که دود کمتری دارد، استفاده میکنم.
بر اساس آخرین گزارش ادارۀ ملی احصائیه و معلومات نزدیک به ۵۲ درصد از جمعیت کشور در فقر همه جانبه به سر میبرند. بر اساس این گزارش خانوادههایی که درآمدشان کمی بیشتر از 2 هزار افغانی به ازای هر عضو باشد، فقیر محسوب میشوند.
محمد نسیم دیگر شهروند کابلی میگوید که سرپرست یک خانواده 8 نفری است و ماهانه حدود 6 هزار افغانی درآمد دارد و با این درآمد نمیتواند سوخت پاک استفاده کند.
روح الله نیز میگوید که مردم به دلیل اینکه مردم پول ندارند نمیتوانند چوب خریداری کنند و مجبور هستند از تایرهای کهنه استفاده کنند.
وزارت مالیه پیش از این به روزنامه افغانستانما گفته بود که سالانه بیش از 110 هزار تن تایر جدید و حدود 46 هزار تن تایر کهنه وارد کشور میشود.
تاکنون مشخص نشده این مقدار تایر هنگامی که کهنه شد، به کجا برده میشود و یا اینکه چگونه معدوم میشود اما گزارشهایی منتشر شده حاکی از آن ست که اکثر این تایرهای کهنه به عنوان منبع گرمایی استفاده میشود.
محمد عزیز که در شهر کابل زندگی میکند نیز میگوید که با یک تایر کهنه که حدود 20 افغانی قیمت دارد، میتواند خانه را یک یا دو شب را گرم کند.
این باشنده کابل تا حدودی در مورد ضررهای آلودگی هوا میداند اما گفت که ما از دل خوشی تایر آتش نمیکنیم. کسی که نمیداند در دسترخوان ما چیست نمیتواند در مورد مواد سوختی ما گپی بزند.
ضررهای آتش زدن تایر
کارشناسان محیط زیست و داکتران بر این باور هستند که دود ناشی از تایر و سایر محصولات پلاستیکی ضررهای جبران ناپذیری بر محیط زیست و انسان وارد میکند.
یاسین ستیز کارشناس محیط زیست به روزنامه افغانستانما گفت که سوختاندن تایر و مواد پلاستیکی علاوه بر اینکه برای انسان بسیار مضر است، باعث آلودگی هوا، خاک و آبهای سطحی نیز میشود.
آقای ستیز افزود که این روند در دراز مدت علاوه بر اینکه محیط زیست را خراب میکند، باعث بروز بیماریهای مزمن در افراد در معرض دودهای ناشی از این سوخت، میشود.
حکیم ناصری داکتر داخله نیز گفت که آتش زدن تایر کهنه و مواد پلاستیکی باعث میشود که انواعی از گازهای سمی (اکسیدهای گوگرد، اکسایدهای نایتروژن، اکسایدهای کاربن، هیدوکاربنهای فرار و هایدروکاربنهای پلی آروماتیک و سایر ترکیبات گازهای مضر) در فضا منتشر شود و با استشمام آن، فرد یا جامعه دچار بیماریهای گوناگون میشود که تنگی نفسی و مشکلات پوستی از شایعترین آنهاست.
کارشناسان محیط زیست و داکتران هر چند بر این باورند که سوختاندن مواد پلاستیکی برای صحت انسان مضر است اما میگویند که باید این مشکل را حکومت حل کند و با وارد کردن مواد سوختی پاک و ارزان، زمینه را برای مصرف این سوختها آماده کند.
کمیسیون عالی مبارزه با آلودگی هوا، پیش از این از شهروندان کشور خواسته بود که برای کاهش آلودگی هوا، از گاز مایع استفاده کنند. اما اندکی بعد از این خواست، قیمت هر کیلو گاز به 100 افغانی رسید.
گفتنی است که طی سه هفته اخیر به دلیل بارش برف و وزش باد، هوای شهر کابل نسبتا پاک است اما پیش از آن بر اساس آمارهای سایت (ایر ویژوال airvisual ) شهر کابل با بیش از 300 (AQI ) -شاخص اندازگیری آلودگی هوا- جزء آلودهترین شهرهای جهان بود.
این آمار نه تنها در سال جاری این گونه است، بلکه طی چند سالهای اخیر همواره با سرد شدن هوا، شهر کابل آلوده میشود و اعتراض شهروندان را بلند میکند.