از انتخابات ششم میزان سال 98 خورشیدی حدود 77 روز گذشته است و کمیسیون مستقل انتخابات به دلیل مداخله‌های شماری از نامزدان نتوانسته است نتایج آرا را مشخص کند؛ این تاخیر چه تاثیری بر روند زندگی مردم گذاشته است؟
اکثر شهروندان، کسبه‌کاران و سیاست‌مدارانی که با روزنامه‌ "افغانستان‌ما" گفتگو کرده‌اند از به تاخیر افتادن اعلام نتایج انتخابات ریاست جمهوری ناراضی‌ هستند و می‌گویند این تاخیر باعث نگرانی‌ و کاهش کسب و کار شده است.
میرعبدال منگل طلا فروش در شهر کابل می‌گوید که تاخیر در اعلام نتایج انتخابات، باعث شده است که مردم دچار سر درگمی و نگرانی شوند و این امر باعث شده است که کاروبار بسیار خراب شود.
او گفت، اکنون به دلیل احتمال بروز بحران، مردم تنها اقدام به خرید نیازهای اولیه خود می‌کنند و اقلامی مثل طلا و جواهر را کمتر می‌خرند.
این دکاندار شهر کابل تاکید کرد که کمیسیون مستقل انتخابات باید نتایج را اعلام کند و اگر نامزدی مشکل و یا اعتراضی دارد، به کمیسیون شکایات انتخاباتی مراجعه کند تا شکایتش بررسی شود نه اینکه سرنوشت 30 میلیون نفر را گروگان بگیرد.
شاهپور استانکزی نیز می‌گوید که تاخیر در اعلام نتایج انتخابات روی زندگی تمامی شهروندان کشور تاثیر منفی گذاشته است؛ اکثر مردم ناامید هستند و کاربار در جامعه راکد مانده است. سیاست هم به سمت ناکارایی روان است.
آقای استانکزی گفت: "باید نتایج به زودترین فرصت ممکن اعلام شود تا مردم از این نگرانی نجات پیدا کنند. هر کسی رئیس جمهور می‌شود ما خوشحالیم اما نباید نتایج انتخابات به گروگان گرفته شود."
هواداران تیم ثبات و همگرایی در هفت ولایت پنجشیر، بغلان، تخار، بدخشان، جوزجان، سرپل و فاریاب به کمیسیون اجازه ندادند روند بازشماری را انجام دهد. این روند بیشتر از یکماه پیش آغاز شد ولی ستاد ثبات و همگرایی به رهبری عبدالله عبدالله با این روند مخالفت کرد و خواهان ابطال ۳۰۰ هزار رای شد. کمیسیون مستقل انتخابات گفته بود تا زمانی که آرا بازشماری و تفتیش نشود، هیچ رایی را باطل نخواهد کرد. این تنش‌ها باعث شد که اعلام نتایج انتخابات ریاست جمهوری به تاخیر بیافتد.
محمد عظیم طلا فروش دیگر در شهر کابل نیز گفت: "از جوانب درگیر (هر کسی که هست) تقاضا می‌کنیم که به خاطر رضای خداوند و اصولی که خدا برای ما گفته است، صلح کنند و دور یک میز جمع شوند و مشکل را با گفتگو حل کنند."
او اضافه کرد که اگر جنگ و جدال باشد هیچ کار و غریبی نیست و مردم مستعضف و بیچاره‌ای که به سختی یک لقمه نان پیدا می‌کنند، وضع‌شان خراب‌تر از این می‌شود. اگر ما دلمان به حال مردم نسوزد، وضعیت بدتر از این نیز خواهد شد.
حاجی دوست محمد، راننده تاکسی نیز گفت که همانطوری که انتخابات به بن‌بست مواجه شده است، کارهای ما نیز با بن‌بست مواجه شده است و هیچ کاری وجود ندارد.
او که سرپرست 12 تن هست، می‌گوید که کاروبار آنقدر کم شده است که خیلی از وقت‌ها در تهیه مایحتاج روزانه خود، نیازمند می‌شویم. این راننده تکسی گفت که هر کسی رئیس جمهور می‌شود، بشود؛ فرقی برای من ندارد، ما فقط نان و آرامش می‌خواهیم.
پیش از این ولید تمیم، معین گمرکات و وعواید وزارت مالیه در یک نشست خبری در کابل گفته بود: "از آغاز پروسه انتخابات تاکنون، در بازار تجارت یک ابهام به وجود آمده که کاروبار را در بازار تجارت کساد کرده است و امیدواریم که با اعلام نتایج  انتخابات، دوباره کاروبار تجارت رونق پیدا کند."
عبادالله رسولی تاجر آهن است. او می‌گوید که از کارگر گرفته تا تاجر، همه و همه چشم به نتیجه انتخابات دارند. تا نتایج انتخابات مشخص نشود، ساختمان سازی رونق پیدا نمی‌کند، تا ساختمان سازی نباشد، کارگری نیست، نیاز به آهنی نیست.
آقای رسولی گفت که این رکود هر چند به ما هم ضربه‌ای زده است، اما بیشترین ضربه را قشر کارگر و ضعیف جامعه می‌خورد. او علاوه کرد، این کارگران است که روزانه یک مقدار پول پیدا می‌کنند تا زندگی خود و خانواده‌اش را بگذراند، اگر کار نباشد، چگونه یک لقمه نان در‌بیاورد.
محمدایوب که به صورت روزمزد کار می‌کند؛ از وضعیت زندگی چندان راضی نیست. او گفت که وضعیت کار چند سالی است که خراب شده اما در این چند ماه خراب از خراب‌تر شده است.
او علاوه کرد، قبلا ماهی 15 تا 20 روز کار پیدا می‌کردم اما در این دو ماه حتی 15 روز هم سرکار نرفته‌ام. او به صاحبان کار حق داد و گفت که با چه امیدی کار خود را شروع کنند. هر کسی باشد در این شرایط دست به کاری نمی‌زند.
محمد یونس سالک، سخنگوی وزارت اقتصاد؛ ثبات سیاسی و رشد اقتصادی را دو روی یک سکه توصیف کرده و گفت: "به هر اندازه که در روند‌های ملی از جمله انتخابات تاخیر و پیچیدگی داشته باشیم به همان پیمانه میزان سرمایه‌گذاری، فعالیت‌های اقتصادی و کسب و کار در کشور متضرر می‌شود."
آقای سالک گفت که وزرات اقتصاد برای چنین شرایط، برنامه‌های جامع سرمایه‌گذاری وانکشاف اقتصادی را روی دست دارد اما تا زمانی که چنین ابهام و بی‌سرنوشتی در پروسه انتخابات وجود داشته باشد برنامه‌های این وزارت موثر نخواهد بود.
او تاکید کرد: نگرانی ما این است که دوام این وضعیت شرایط اقتصاد ملی را بد می‌سازد و تا این وضعیت بر طرف نشود سرمایه گذار نمی‌خواهد که سرمایه‌گذاری کند و این می‌تواند به اقتصاد ملی زیان برساند.
اما در بین افرادی که با روزنامه افغانستان‌ما گفتگو کردند، شماری بودند که می‌گفتند تاخیر در اعلام نتایج انتخابات تاثیری بر روند کاری‌شان نگذاشته و یا اینکه تاثیر بسیار کم گذاشته است.
عظیم می‌گوید که روزی رسان خداوند است؛ ما باید صبر کنیم و زیاد اعتراض نکنیم تا نتایج انتخابات به صورت شفاف اعلام شود. او به این باور است که در روند انتخابات تقلب صورت گرفته است.
مختل شدن روند کاری مجلس نمایندگان
روند کاری مجلس نمایندگان به عنوان قوه مقننه و یکی از سه قوه مهم نظام‌های دموکراتیک نیز با مشکلاتی مواجه شده است و به درستی نمی‌تواند کارهای خود را انجام دهد.
محمد رضا خوشک نماینده مردم هرات در مجلس نمایندگان می‌گوید که همانطوری که تاخیر در اعلام نتایج در زندگی روزمره مردم مشکلاتی را به وجود آورده است؛ بر مجلس هم تاثیرات بدی گذاشته است.
آقای خوشک گفت که شماری از وزیران یا برکنار شده‌اند، یا اینکه استعفا داده‌اند؛ اکنون یک تعداد سرپرست هستند که جوابگو نه به حکومت هستند و نه به مجلس. این افراد از نظر قانونی صلاحیت نیز ندارند.
او علاوه کرد، اعلام نشدن نتایج انتخابات، از سوی دیگر باعث شده که بسیاری از مسایل داخلی مجلس نیز به سمت و سوی خاص سوق داده شود. دو دستگی در پارلمان هم ایجاد شده است. شماری از نمایندگان طرفدار تیم ثبات و همگرایی و شماری دیگر طرفدار دولت ساز هستند و هر دو تیم خود را برنده اعلام می‌کنند که این باعث شده است منافع ملی زیر پای شود.
شماری دیگر از نمایندگان شورای ملی تحت نام "گروپ پارلمانی انسجام وکلاى ولسی جرگه" با نشر اعلامیه‌ای نوشته است که "تقریبا دو ماه از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری افغانستان می‌گذرد اما نتایج این پروسه ملی، تا حال اعلان نشده است. اعلان نشدن نتایج انتخابات، کشور را در یک حالت ابهام قرار داده و ادامه چنین وضعیت، صدمه بزرگی بر اقتصاد و اعتماد مردم نسبت به پروسه های بزرگ دموکراتیک همچون انتخابات می‌رساند.
در اعلامیه نوشته شده: بزرگ‌ترین مقصر چنین حالت تاسف‌بار، کاندیدانی هستند که از یک ماه بدینسو این پروسه ملی را به خاطر منافع شخصی‌شان به گروگان گرفته‌اند.
این نمایندگان می‌گویند که هرگونه رفتار خلاف قانون می‌تواند سبب ایجاد بحران غیر قابل مهار در کشور شود که تبعات آن برای افغانستان و مردم آن زیان بار خواهد بود. ما با درک وضعیت امنیتی کشور و فهم چالش‌ها و مشکلات فرا راه مردم و جامعه، به این باور هستیم که افغانستان بیشتر از هر زمانی به همدیگرپذیری، تساهل و مدارا، وحدت، تمکین به قانون، احترام به مراجع تطبیق قانون و اجماع سیاسی نیازمند است. 
آنان نوشته‌اند: گروپ پارلمانی انسجام وکلاى ولسی جرگه ضمن اعلام حمایت از تصامیم قانونی و مستقلانه کمیسیون‌های انتخاباتی به عنوان تنها مرجع قانونی برگزاری و اعلان نتیجۀ انتخابات در کشور، از آن‌ها می‌خواهيم تا جلو مداخله‌های خلاف قانون نهادها و اشخاص را در عرصۀ کاری خویش گرفته و نتایج انتخابات را  در روشنایی قوانین، لوایح و طرز العمل های انتخاباتی اعلام و مردم را از سردرگمی و بی سرنوشتی رهایی بخشند.
تنش بین کمیسیون مستقل انتخابات بر سر حدود ۳۰۰هزار رای است. تیم ثبات و همگرایی خواهان باطل شدن این آرا است، به اساس گفته‌های اعضای این تیم، شامل ۱۳۷ هزار رای قرنطین شده است که بدون اطلاع تیم‌های انتخاباتی وارد محاسبه نهایی آرای معتبر شده، بیش از صد هزار رای ثبت شده در خارج از زمان قانونی انتخابات (هفت صبح تا پنج بعد از ظهر ششم میزان) و بیش از پنجاه هزار رای ثبت شده با تصاویر تکراری یا عکس‌های گرفته شده از روی عکس است.
کمیسیون انتخابات اما می‌گوید "اشتباه کارمندان و مشکلات تخنیکی" مهمترین دلایل این مشکلات بوده است. به گفته مسئولان این نهاد، تفاوت آرا در محاسبه نهایی به دلیل تفاوت در اطلاعات بایومتریک جمع‌آوری شده و شمار رای‌دهندگان ثبت شده در سیستم است و ناآشنایی با دستگاه بیومتریک، دلیل ثبت شدن آرا در خارج از زمان جریان برگزاری انتخابات بوده است.