وزیر خارجه ایران می‌گوید اگر تدبیرهای ویژه اروپا برای کاهش فشار تحریم‌های آمریکا موثر نباشد خروج از برجام منتفی نیست. معاون ظریف گفته که سازوکار ویژه اروپا تا شروع دور دوم تحریم‌های آمریکا اجرایی می‌شود.
به گزارش دویچه وله، محمد جواد ظریف در میزگردی با خبرنگاران که در دفتر نمایندگی جمهوری اسلامی در مقر سازمان ملل در نیویورک برگزار شد به پرسش‌های از جمله درباره شرط‌های ادامه پایبندی ایران به توافق هسته‌ای و برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) پاسخ داد.
خبرگزاری دولتی ایرنا یکشنبه، هشتم میزان (۳۰ سپتمبر) به نقل از رسانه‌های آمریکایی از قول ظریف نوشت: «در صورتی که مکانیسم ویژه ایجاد شده از سوی اروپایی‌ها کارایی نداشته باشد، ایران احتمالا از این توافقنامه خارج می‌شود.»سه کشور اروپایی طرف توافق هسته‌ای (بریتانیا، فرانسه و آلمان) مشغول آماده کردن سازوکار ویژه‌ای هستند که قرار است روابط مالی و تجاری میان ایران و شرکت‌های اروپایی را تسهیل کند و به نوعی تحریم‌های آمریکا علیه این کشور را دور بزند.
دونالد ترامپ که از دوران مبارزات انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در سال ۲۰۱۶ بارها توافق هسته‌ای با ایران را «بدترین توافق تاریخ» خوانده بود هشتم ماه می امسال فرمان خروج این کشور از برجام را امضا کرد.
در پی خروج ایالات متحده از توافق هسته‌ای، وزارت خزانه‌داری آمریکا اعلام کرد که تحریم‌های تعلیق شده علیه جمهوری اسلامی در دو دوره ۹۰ و ۱۸۰ روزه دوباره اعمال می‌شوند.
دور نخست تحریم‌های آمریکا علیه ایران اسد به اجرا درآمد و دور دوم که قرار است از ۱۳ عقرب (چهارم نوامبر) اجرایی شود، به طور مشخص صنایع نفت و گاز و روابط مالی و پولی بانک مرکزی جمهوری اسلامی را هدف قرار می‌دهد.
ظریف در جمع خبرنگاران گفت: «ایران قصد دارد با فروش نفت و انجام معاملات بین‌المللی به جای دالر با سایر ارزها، با تحریم‌های آمریکا بر فروش نفت کشور مقابله کند. مکانیسم اصلی، حذف دالر است.»
در مرحله نخست اعمال مجدد تحریم‌های آمریکا، معامله اسکناس و اسناد مبتنی بر دالر با ایران، نقل و انتقال درآمدهای این کشور و خدمات پیام‌رسانی به بانک مرکزی و موسسه‌های مالی ایرانی مشمول تحریم شدند.
یکی از راهکارهای کشورهای اروپایی که جزئیات آن هنوز مشخص و به طور رسمی اعلام نشده، ایجاد یک نهاد حقوقی-مالی جدید به منظور تسهیل معاملات مالی و تجاری شرکت‌های اروپایی با ایران و کاهش تاثیر تحریم‌های آمریکا بر آنها است.
عباس عراقچی، معاون سیاسی وزیر خارجه ایران هفتم میزان اعلام کرد که بر اساس مذاکرات صورت گرفته با اروپایی‌ها، سازوکارهای تبادل بانکی و تجاری با ایران تا شروع دور دوم تحریم‌های آمریکا اجرایی خواهد شد.