سرمقاله های سال گذشته
21 ثور

ضرورت توافق رییس جمهور و مجلس نمایندگان

رد صلاحیت دو وزیر کابینه از سوی ولسی جرگه افغانستان بعد از چندین روز بحث و تبادل نظر یک اقدام سنجیده و مناسب تلقی گردیده و مردم به آینده مجلس نمایندگان بیش از پیش امیدوار شدند.
برگرداندن مهاجرین از سوی مقامات ایرانی، باعث مشکلات زیادی در کشور گردید. در شرایطی که  امنیت در کشور وجود ندارد و فقر و بیکاری بیداد می کند، اخراج اجباری همراه با خشونت  و برخورد های منافی با اخلاق اسلامی و انسانی، کشور را دچار یک بحران جدید کرد. چنانچه گفته می شود که این اقدام ایران در شرایط کنونی، احتمالا انگیزه های سیاسی داشته و می خواهد که بحران افغانستان پیچیده تر گردد و امنیت نسبی هم در این کشور آسیب جدی ببیند.
اما در برابر این موج بحران، وزارت های عودت مهاجرین و خارجه هیچ اقدام لازم و مناسبی انجام ندادند و آنچه که مسئولیت شان در گذشته و حال بود، اقدام به انجام آن نکردند. بناء، نمایندگان مردم افغانستان، وضعیت کشنده جاری را نتوانستند تحمل کنند و خواستند که هر دو وزیر خارجه و عودت مهاجرین استیضاح شوند تا دلیل غفلت و کوتاهی خود را در مورد بازگو نمایند.
سر انجام، ولسی جرگه با اکثریت آراء به ترتیب از وزیر عودت مهاجرین و وزیر خارجه، سلب صلاحیت نموده و ادامه کار آنان را به سود دولت و ملت افغانستان ندانستند و هر دو وزیر، عملا صلاحیت قانونی کاری خود را از دست دادند.
 بعد از این اقدام، آقای کرزی رییس جمهور افغانستان موضوع سلب صلاحیت وزیر خارجه را به ستره محکمه محول نمود که در مورد اقدام نماید. دلیلی که برای این ارجاع ذکر شده این است که در مورد وزیر امور خارجه دوبار رای گیری صورت گرفته است و دیگر اینکه دلیل موجه برای سلب صلاحیت نامبرده وجود نداشته است.
این ادله چه قدر وجهه حقوقی و قانونی می تواند داشته باشد؟ مربوط به ارباب خرد در این زمینه است، ولی آنچه مهم است ممکن است که با این برخورد رییس جمهور اولین تصمیم کاربردی نمایندگان ملت آسیب جدی بخورد و  روحیه تصمیم گیری بعدی این مجلس را بشکند.
بسیار مناسب بود که اقدام ولسی جرگه در قدم نخست از سوی ریاست جمهوری مورد استقبال واقع می شد  چرا که نمایندگان مردم حق دارند که به چنین اقداماتی مبادرت کنند و آنچه نفع مردم و کشورشان است آن را در اولویت قرار بدهند.
 اما اقدام رییس جمهور، علاوه بر زیر سوال بردن تصمیم قانونی ولسی جرگه، نوعی ایجاد رویارویی قوه مقننه با قوه اجراییه و قضاییه کشور است و این تقابل در چنین شرایطی به هیچ وجه به نفع کشور و مردم نخواهد بود.
افغانستان در چنین شرایطی بیش از هر چیز دیگر نیاز به آرامش دارد. برای رییس جمهور مشکل نیست که شخص دیگری را به سمت وزیر خارجه جدید به مجلس نمایندگان معرفی کند. این آسان ترین راهی است که رییس جمهور بایستی آن را بر می گزید و انتخاب راه پیچیده و دراز، مشکلاتی را به بار خواهد آورد. 
رای عدم اعتماد برای یک وزیر به معنای عدم کفایت سیاسی و کاری آن وزیر است به خصوص در هر مرحله ای که رایگیری مجددا صورت می گیرد، میزان آرای عدم اعتماد بیشتر و بیشتر می شود، به معنای اعلام صریح نمایندگان مردم نسبت به بی کفایتی آن وزیر می باشد.
در صدد توجیه برآمدن رییس جمهور از این ا قدام وکلای مردم و حمایت از شخص سلب صلاحیت شده آنان چه مفهومی را در میان مردم و جامعه القا می کند؟ این یک سوالی است که برای مردم افغانستان خلق شده است.
کابینه دولت زمانی موفق است که مورد حمایت هم رییس جمهور و هم وکلای مردم قرار داشته باشد . پس راه حل اساسی این است که رییس جمهور و ولسی جرگه با توافق نظر و هماهنگی به معرفی و انتخاب اعضای کابینه بپردازند و افرادی برگزیده شوند که از هر جهت شایسته و مورد قبول مردم و نمایندگان آنان باشد، در غیر آن، مواجه با مشکل و بحران خواهد شد.

درخواست آشتی با مخالفان دولت

تعدادی از بزرگان قومی، نمایندگان پارلمان و نهادهای جامعه مدنی در کابل گردهم آمده اند تا طالبان و حزب اسلامی را با دولت افغانستان آشتی دهند. این ها از جامعه بین المللی و بخصوص از کشورهای اسلامی تقاضا کرده اند که آنان را در بسر رسانیدن این مامول بزرگ یاری کنند.
طالبان شش سال پیش از این که قدرت را در اکثر نقاط افغانستان بدست آورده و امارت اسلامی افغانستان را تشکیل کرده بودند، در پی حادثه 11 سپتمبر 2001 بوسیله یورش قوای امریکا و ائتلاف به سقوط مواجه شد. در هنگام حاکمیت طالبان، تروریستان بسیاری از هر کجای این دنیای پرحادثه در کابل و سایر نقاط افغانستان جمع آمده بودند و آقای بن لادن با همه دم ودستگاه خویش در افغانستان حضور داشت و در کنار ملامحمدعمر آخند با گروههای مقاومت در این کشور مصروف پیکار بود. در جریان این پیکارهای خونین چندان تراژیدی آفریده شد که هر کسی را دلی در بر بود از آن متاثر شد. نابودی همه هست و بود مردم، قتل های عام، نسل کشی، غصب حقوق انسانی، از جمله حقوق زنان، تعصبات شدید قومی و زبانی و مذهبی جزئی از ویژگی های حکومت طالبان به شمار می آید.
حکومت طالبان در مدت کوتاهی بوسیله آمریکا و ائتلاف ساقط شد و نیروهای مقاومت در برابر آنان که تا پیش از آن در وضعیت ناگواری از لحاظ نظامی و بویژه که احمد شاه مسعود رهبر گروه مقاومت در آن روزها ترور شده بود، از لحاظ مورال نیز در وضعیت ابتری بسر می بردند، علی رغم خواست امریکا وارد کابل شدند.
کنفرانس بن آقای کرزی را به رهبری افغانستان برگزید. در آن روزها دیگر اصلا هیچ کسی فکر نمی کرد که روزگاری باز طالبان به قدرت خواهند رسید و به نیرویی تبدیل خواهند شد که دولت طرح مذاکره با ایشان را بریزد. چون این گروه بسیار در ذهن مردم کوبیده شده بود. شاید یگانه مناطقی و مردمی طالبان را می پذیرفتند که در دهات دورافتاده و آنهم در میان قبیله ها و تیره های پشتون زندگی می کردند.
اما گروهی از تحصیل کردگان این قوم با تمام قوا می کوشیدند که طالبان از جانب ایالات متحده امریکا به رسمیت شناخته شوند که گلی به آب نشست و برنامه ها همه نقش آن آب شدند.
. اینکه طالبان با تلفات اندک توانستند خود را از معرکه بیرون بکشند، در همان روزهای نخست چندان سوال برانگیز نبود. پسان ها که اندک اندک این گروه قدرت یافتند، این سوال در ذهن ها خطور می کرد که براستی چرا ایالت متحده امریکا و متحدانش در فکر آن نشدند که سلاح و مهمات نیروهای طالبان را بگیرند و یا نابود کنند. اما طالبان آهسته آهسته دوباره در مناطقی از جنوب و شرق کشور اظهار وجود کردند وفعالیت شان از همان روزگار سقوط تا کنون یک گراف صعودی را می پیماید و حالا به یک قدرت عظیم در افغانستان تبدیل شده اند و بدون شک حالا یک طرف قضیه اند.
آقای کرزی همیشه از طالبان وطنی و آنانی که جنایت نکرده اند یاد کرده و راه ورود آنان را به پروسه صلح در این کشور باز گذاشته بود. اما با هر اظهاری درین مورد، نیروهای مقاومت سابق علیه طالبان و بسیاری از کارشناسان امور شدیداَ واکنش نشان می دادند.
و اما این بار  بزرگان قومی، اعضای پارلمان و نهادهای جامعه مدنی گردهم آمده اند تا از طرفین جنگ بخواهند که دیگر بخاطر پایان جنگ و آلام مردم، با هم کنار آیند و حکومت مشترکی را به شمول آقای حکمتیار تشکیل کنند. معلوم نیست که این بزرگان از کدام قوم اند این همایش از جانب کدام نهادی راه افتاده است. و در این میان تا کنون صدای اعتراضی شنیده نمی شود. معلوم است که برای پذیرش طالبان که تا چندی پیش برای دستگیری رهبران شان جایزه تعیین شده بود، زمینه هایی فراهم آمده است.اما آنچه مسلم است، دولت طی شش سال گذشته با وجود دشواری های بسیار، گام هایی را در جهت حکومت قانون و دموکراسی در افغانستان برداشته است و این برگشت ناپذیر خواهد بود.